acotio

Modelos de felicidade

2011-12-18T09:02:00.000-08:00

Diferentes modelos de felicidade (traduzido com o Google Translator)

Atitudes práticas dos ideais nascidos determinado. Eu realmente não existem no puro, mas misturados.

1. Niilismo (prática)
Vida não tem sentido (Nem preciso perguntar, então o valor da justiça e da felicidade), a felicidade não existe.

Implicações: A experiência do nada. Nada (em termos da vontade), não há para onde se virar, de modo que leva à solidão e desespero aqui.

Variantes niilista:

Desespero 1.1 ("o futuro nos reserva nada de bom em tudo"), levando a algumas formas de insanidade, se torna-se insuportável até mesmo para a perda de suicídio, de objetividade do conhecimento.
Fatalismo 1.2 (o homem não é senhor de seu destino), posição comum na antiguidade clássica estoicismo). Crença no elemento irracional do destino ou acaso, que a felicidade ou miséria distribuídos aleatoriamente. É respondida com o destino de cada um, como inevitavelmente não pode ser alterado. Merece a pasta apaixonada (tragédia grega), apenas reduzir a dor, felicidade e amor têm um discreto muito.
1.3 Vida Absurd (experiência da falta de sentido de ações que ainda não decidimos), como um teatro (falsidade, hipocrisia) implica um certo pessimismo fatalista. S Ponto de Vista XX
Cinismo 1.4 (não acredite no que você diz, pois não importa uma forma ou de outra parece), pode alcançar o grau de ceticismo zombeteiro (não crer na verdade) e é absurdo. A máscara é a ferramenta para usar, porque o homem está vazia. Não saber a autenticidade tem um preço acaba em tragédia e desespero. O riso cínico pode também tornar-se o motivo do mal
1,5 pessimismo ou ceticismo prática pode, de resignação e trazer a decepção total (a falsidade mentiras na verdade que faz com que a amargura). O fracasso é o companheiro, por isso a perfeição passa pela decepção.
1,6 Contraponto: Afirmação da vida e da embriaguez de euforia. Estado de euforia é necessário para compensar os sentimentos negativos, usando estimulantes que fornecem otimismo não sentia, mas que ataca a nossa capacidade de buscar o significado das coisas certas. O contraponto do niilismo é a embriaguez, que por sua vez é baseado sobre a isenção temporária expulsos da razão, vontade e liberdade.

2. Carpe diem!
Expressão de Horación aproveitar o momento, de modo direto e imediato de vida (a felicidade prazer =). Características:
Virtude vs 2,1 Placer
2,2 natureza do homem é bom em si mesmo (Rousseau e Nietzsche). Virtude e bondade moral não são naturais. Cultura e vida social tem muitas formas de repressão (bem-vindo a embriaguez)
2,3 Hegemonia do corpo (sem espírito)
2,4 O futuro não importa, o primado da gratificação instantânea.
Pontos fracos:
uma felicidade) = Pleasure:
a.1 afeta a vida psíquica
a.2 A repetição excessiva do prazer é viciante (não voluntariamente) até que o tédio, ao contrário de felicidade, cuja repetição faz com que o desejo de ser mais intenso e profundo.
b) Destruição da expectativa de bens futuros, a felicidade é aprender a esperar.
c) É incompleto e egoísta, não é aplicável ao local de trabalho, e hedonismo desprovido de respostas ao estresse e à dor (ao vivo com medo como um imaturo ou irresponsável).

3. Abordagem pragmática: o interesse
Moderação dos objectivos (para não mudar o mundo). Cuidado com a cooperação, público só pode ser danificado se não fazê-lo.

4. Posição contemporânea: o bem-estar
Zona (nem muito feliz nem infeliz) que definem o povo de hoje. O problema é identificar felicidade por este pré-requisito, a razão é que se encaixa o material e desenvolvimento tecnológico (busca da felicidade do maior número, o valor mínimo mais elevado de prazer e dor, esta transitória e de curta). Características:
1. Identifica a felicidade com a ausência de dor, em vez de prazer.
2. Identifica o bem com o útil (o utilitário é o valor que define as coisas e pessoas).
O mundo ideal hoje procura dissipar a miséria, dor e esforço (não são projetos pessoais, mas genérica e anônima pelo Estado e empresa).
Então, hoje nos sentimos inseguros infelicidade (suporte ruim e necessidade de seguro de risco e garantias contínua). Tão decepcionado felicidade planejado.
Da comodidade e diversão se tornam elementos centrais, uma preocupação crescente para a saúde eo corpo. Qualidade de vida é apenas para ter, o que provoca um vácuo e que o autopregunta se alguém é feliz, não fez. Incapacidade de fazer algo para preencher a vida como um projeto pessoal.

5. Poder do dinheiro
Ideal para a felicidade e poder (dominar seus arredores), o mais óbvio é o dinheiro, mas não o único. O luxo de ostentação aparece como um sinal de poder. "O dinheiro não pode comprar a felicidade, mas contribui de forma decisiva", uma vez que permite obter bem-estar. Mas o dinheiro sozinho não pode lidar partes, faz com que apenas um, criando discórdia e que vem para tornar a vida miserável.

6. Desejo de poder e sobrevivência do mais apto
A tendência para dominar os outros vice-versa e não, foi chamado pela arrogância clássica, definida como o desejo de orgulho, para se destacar.
A vontade de poder (Nietzsche) é realmente o desejo de subjugar os outros, com autoridade despótica (assuntos mais escravos), ao invés de julgar o respeito, ou o amor.
Então a força, não de justiça (justiça como a lei do mais forte de Maquiavel). Você precisa ser vencedor, porque se você não domina, eu dominá-lo (olha comportamento tradicional ingênuo moral). Crença de que as relações humanas são sempre do domínio.
O poder vai levar rapidamente a infelicidade:
1. Sem respeito pelas pessoas como fins em si mesmos.
2. Incorre na pior tirania
3. Pessoas sentadas na frente de
4. Destruir a segurança eo direito da comunidade
5. Rebaixar os vivos, faz com que a vingança
6. Destrua os outros valores morais (sociedade)
É portanto, um pouco degeneram e perniciosa, mas isso não vai parar (Sócrates)

Em vista dessas alternativas ou ideal de felicidade, transcende: Nenhuma felicidade é garantida, mas autocompreensión, especialmente perfeito para a comunidade.

o meu resumo sem traduzir:

Distintos modelos de FELICIDAD

Actitudes prácticas nacidas de ideales determinados. Realmente, no se dan en estado puro, sino mezcladas entre si.

1. Nihilismo (práctico)
La vida carece de sentido (Sobra preguntarse entonces por el valor de la justicia y la felicidad), la felicidad no existe.

Consecuencias: Vivencia de la nada. La nada (punto de vista de la voluntad), no hay otro a quien dirigirse, por lo que lleva a la soledad y de aquí a la desesperación.

Variantes nihilistas:

1.1 Desesperación (“el futuro no depara bien alguno”), algunas formas conducen a la locura, si llega a ser insoportable incluso al suicidio, por perdida de la objetividad del conocimiento.
1.2 Fatalismo (el hombre no es dueño de su destino), postura frecuente en la Antigüedad clásica, Estoicismo). Creencia en el elemento irracional del destino o azar, que reparte felicidad o desgracia de modo aleatorio. Queda contestarse con la suerte de cada uno, ya que inevitablemente no se puede cambiar. No merece la pega apasionarse (Tragedia griega), solo disminuir el dolor, la felicidad y el amor tienen un papel muy discreto.
1.3 Absurdo (vivencia del sinsentido por realizar acciones que no hemos decidido), la vida como un teatro (hipocresia, falsedad) entraña cierto fatalismo pesimista. Punto de vista del s. XX
1.4 Cinismo (no se cree en lo que se dice, como da igual una cosa o la otra se aparenta), puede llegar al grado de escepticismo burlón (no se cree en la verdad) y es absurdo. La máscara es la herramienta a usar porque el hombre está vacío. Desconocer la autenticidad tiene un precio, termina en tragedia y desesperación. La risa cínica también puede llegar a ser el adorno de maldad
1.5 Pesimismo o escepticismo práctico, puede partir de la resignación y llegar al total desengaño (la falsedad se esconde dentro de la verdad que provoca amargura). El fracaso es el compañero de viaje, así que la perfección pasa por la decepción.
1.6 Contrapunto: Afirmación eufórica de la vida y la ebriedad. Se necesita un estado eufórico que compense el sentimiento negativo, recurriendo a estimulantes que proporcionen el optimismo que no se siente, pero que ataca nuestra facultad de buscar el sentido de las cosas, la razón. El contrapunto del nihilismo es la ebriedad, que a su vez se basa en la renuncia temporal a conducirse desde la razón, la voluntad y la libertad.

2. Carpe diem!
Expresión de Horación para aprovechar el momento, de forma vitalista inmediata y directa (felicidad = placer). Rasgos:
2.1 Virtud vs Placer
2.2 Naturaleza humana es buena de por sí (Rousseau y Nietzsche). La virtud y la bondad moral son antinatural. La cultura y la vida social tendrían demasiadas formas de represión (bienvenida a la ebriedad)
2.3 Hegemonía del cuerpo (sin espíritu)
2.4 El futuro no interesa, primacía de la gratificación instantánea.
Puntos flacos:
a) Felicidad = Placer:
a.1 Afecta a la vida psíquica
a.2 La excesiva repetición del placer provoca dependencia (no voluntaria) hasta llegar al hastío, al contrario que la felicidad, cuya repetición provoca deseo de que sea más intensa y honda.
b) Destrucción de la expectativa de los bienes futuros, la felicidad consiste en aprender a esperar.
c) Es incompleto y egoista, pues no es aplicable a la vida profesional, y el hedonismo carece de respuestas ante el esfuerzo y el dolor (vive asustado como un inmaduro o irresponsable).

3. Postura pragmática: el interés
Moderación de los objetivos (no para cambiar el mundo). Desconfía de lo público, solo coopera si puede perjudicarse al no hacerlo.

4. Postura contemporánea: el bienestar
Zona intermedia (ni muy feliz ni desgraciado) que define a la gente de hoy. El problema es identificar la felicidad por este requisito previo, la razón es que encaja con el desarrollo tecnológico y material (buscar felicidad del mayor número, mayor cantidad de placer y mínimo dolor -este transitorio y corto-). Rasgos:
1. Identifica la felicidad con la ausencia de dolor, más que con el placer.
2. Identifica lo bueno con lo útil (la utilidad es el valor que define cosas y personas).
El mundo actual busca el ideal de hacer desaparecer la miseria, el dolor y el esfuerzo (non son proyectos personales, sino genéricos y anónimos a cargo del Estado y de empresa).
Por eso hoy la inseguridad nos parece infelicidad (soporte mal de riesgos y necesidad de seguros y garantías continuos). Así la felicidad planificada decepciona.
La comodidad y la diversión se convierten en elementos centrales, creciendo la preocupación por la salud y el cuerpo. Calidad de vida es solo tener, que provoca como un vacío ya que la autopregunta de si uno es feliz, deja de hacerse. Falta el hacer algo que llene la vida como proyecto personal.

5. Poder del dinero
Ideal de felicidad como poder (dominar lo que le rodea), el más evidente es el dinero pero no el único. El lujo aparece como signo de ostentación de poder. “El dinero no da la felicidad, pero contribuye decisivamente” ya que permite conseguir bienestar. Pero el dinero no se puede compartir solo repartir, provoca que sea de uno solo, creando discordia y llegando a convertir la vida en miserable.

6. Afán de poder y la ley del más fuerte
La tendencia de dominar a otros y no al revés, fué llamada hybris por los clásicos, definiendose como orgullo, deseo de sobresalir.
La voluntad del poder (Nietzsche) es realmente el afán por someter a otros, con autoridad despótica (mejor esclavos que súbditos), en vez de respetar, juzgar o amar.
Triunfa la fuerza, no la justicia (la justicia como ley del más fuerte de Maquiavelo). Se necesita ser ganador, ya que si tu no dominas, te dominarán a ti (se ve ingenuo el comportamiento moral tradicional). Convicción de que las relaciones humanas son siempre de dominio.
La voluntad de poder conduce rapidamente a la infelicidad:
1. No hay respeto por las personas como fines en si mismas.
2. Incurre en la peor tiranía
3. Enfreta a las personas
4. Destruye la seguridad y el derecho en la comunidad
5. Envilece la convivencia, provoca el desquite
6. Destruye los demás valores morales (sociedad)
Es por tanto algo degenerado y pernicioso, pero que no cesará (Sócrates)

A la vista, de estas alternativas o ideales de felicidad, trasciende: No está asegurado la felicidad, sino por autocompreensión, y sobre todo perfeccionarse para la comunidad.

Canle Clip Historia de Youtube

2011-11-26T15:28:00.000-08:00

Aos autor/es da canle:

Noraboa pelo trabalho e esforzo, mais coido que se podia dar mais luz a este época, na que a figura de Galiza na alta idade meida é fundamental. Antes da caida do reino germánico Visigodo, o antigo Reino da Galiza (o da dinastía germánico Sueva, feito a partir da Gallaecia romana) converte-se num principado Visigodo, e tem muito que dizer nas loitas de poder e inestabilidades que provoca a intervesao de tropas musulmás.

Logo vejo que se salta já ao 900, quando também o interesante é que Paio (Pelaio) que é todo lenda a uniao coa dinastía que perde o poder (foi criada a lenda a posteriori, para legitimar o avanze cara o sul). Paio, edúcase em Lugo, o feito relevante é que a revolta prodúce-se em terras do antigo Reino Galego alto medieval, é a reconquista mais rápida é também a da parte de Fala Galega, que é onde se marcará a posteriori esa linha de divisao linguistica cara o sul, chegando en pouco tempo ate Coimbra e estabilizando o novo Reino Galego em fronteira cos musulmans no rio Mondego, as armas de Coimbra semelham umha fusao entre a antiga bandeira Sueva e o Caliz da Gallaecia cristiana com capital na recem inventada Compostela.

A luz do verdadeiro peso histórico de Galiza

2011-09-26T14:23:00.000-07:00

Con esta imagem de Penas de Rodas em Outeiro de Rei (A Galiza)

Observatorio astronómico prehistórico Galego (dim que aponta ao solsticio de
verám) quero agradecer a chegada desta leitura tan interesante.

Obrigado ao meu amigo Frederico, que me envio este arquivo moi interesante:

A trabe de ouro nº 72

A ÁREA GALEGA NA PREHISTORIA LINGÜÍSTICA E CULTURAL DE EUROPA

Francesco Benozzo & Mario Alinei* (Tradución: Xiao Roel)

1. AS PRINCIPÁIS TEORÍAS SOBRE AS ORIXES INDOEUROPEAS

A teoría tradicional, que na súa versión máis recente e nun certo senso máis autorizada foi elaborada por Marija Gimbutas (1970, 1973a, 1973b, 1977, 1977, 1979, 1980, 1982, 1990a, 1990b), dominaba incontrastada, até hai uns vinte anos, os estudos glotolóxicos. Segundo esta teoría, como sabedes, os Indoeuropeos eran na súa orixe un pobo de pastores guerreiros a cabalo que viviron en correspondencia coa cultura do IV milenio, isto é, a da

* Os autores deste estudo subliñan que, aínda que foi concibido en conxunto e no ámbito dunha idéntica visión do problema da prehistoria lingüística e cultural europea, compre atribuir a Mario Alinei os puntos , e a Francesco Benozzo os puntos 4,5,6,7 e 8.

Idade do Cobre ou Calcolítico: cultura chamada tamén dos hurgan (dunha palabra rusa de orixe turco-tártara que significa «túmulo funerario»). Desde as estepas da Ucraína estes pastores guerreiros collerón despois a forma das culturas chamadas do Machado de Combate e deseguido invadiron Europa en diversas vagas, exterminando ou sometendo as poboacións autóctonas do continente europeo, e substituíndo todas as linguas preexistentes coa sua propia lingua. A teoría da invasión calcolítica presenta por tanto un escenario que se podería definir como apocalíptico, e implica ademáis a estraña idea dunha absoluta superioridade da poboación inmigrada sobre a autóctona, presupoñendo un baixo nivel das civilizacións europeas precedentes, supostamente pre-indoeuropeas.

Non é casual que este escenario remonte ao século XIX, isto é, que fose elaborado nun contexto no que tamén puido nacer a ideoloxía aria: abonda follear os libros dos pais fundadores da indoeuropeística para achar un impresionante número de referencias á raza aria destinada a conquistar o mundo!

Volvendo aos aspectos lingüísticos, neste cadro tradicional a diferenciación do indoeuropeo común nas diversas linguas indoeuropeas tería sucedido só a partir do IV milenio a. C., por efectos dos diversos sustratos que os pastores guerreiros terían atopado nas súas oleadas expansivas. Naturalmente, neste cadro de referencia, é dicir, partindo dunha teoría e dunha cronoloxía segundo a cal o indoeuropeo indiferenciado aínda tería existencia no Calcolítico, non pode haber alternativas á idea de que o latín tería nacido pouco antes do I milenio, e tivo despois unha vida moi breve, e á idea de que os dialectos romances se sitúan despois da fin do Imperio de Roma, e de que o seu desenvolvemento tería tido lugar no percurso da Idade Media. Isto é canto aprenderamos e canto aínda lemos nos manuais de Filoloxía e Lingüística Románica.

Nos derradeiros 40 anos, afortunadamente, mentres a lingüística seguiu a traballar de xeito autorreferencial baseándose sobre este paradigma, outras disciplinas, e entre estas en particular a arqueoloxía, deron enormes pasos adiante: en primeiro lugar coa descuberta de métodos de datación cada vez máis precisos, que impuxeron un radical cambio de todas as datacións da prehistoria europea, facéndoas moito máis antigás do que as tradicionais; despois co desenvolvemento das metodoloxías de análise e de intrepretación cada vez máis sofisticadas, que levaron a unha gradual revisión das concepcións tradicionais sobre a prehistoria europea.

O primeiro dato importante que aboia da investigación arqueolóxica é a eliminación, ou en calquera caso o redimensionamento do presunto papel das invasións. O segundo dato é a acentuación dos aspectos da continuidade e a maior importancia atribuida, na evolución histórica, aos desenvolvementos internos de tipo económico e social. No cadro desta radical revisión da prehistoria europea tense comezado a dubidar cada vez máis da sostibilidade da teoría tradicional das invasións calcolíticas. Existen de feito abondas probas positivas da continuidade étnica e cultural das varias áreas europeas, para poder soster a tese da Gran Invasión sen caer en contradicións coa documentación arqueolóxica. Pódese afirmar que hoxe ningún arqueólogo cre aínda seriamente na teoría tradicional sobre as orixes dos indoeuropeos.

O logro desta certeza é debido ao progreso de toda a investigación arqueolóxica moderna, desde Gordon Childe até hoxe; pero o estudo arqueolóxico que puxo no candieiro o

Francesco Benozzo A Mano Alinei A área galega na prehistoria Lingüistica...

problema indoeuropeo de maneira explícita, e que máis contribuía a demoler a teoría tradicional e a difundir as novas ideas foi o do arqueólogo inglés Colin Renfrew, aparecido no 1987 e titulado Archeology and Language: the Indo-European Puzzle. Neste libro Renfrew apresentou de maneira sistemática os argumentos críticos que impiden admitir unha gran invasión seguida da substitución etnoligüística en época calcolítica, e que por tanto impiden identificar na cultura dos kurgan as orixes dos pobos indoeuropeos. Ademáis de derrubar a teoría tradicional, Renfrew propuxo unha nova teoría das orixes indoeuropeas. Para construíla baseouse sobre unha conclusión fundamental da investigación arqueolóxica moderna: no novo cadro de continuidade xeral da prehistoria europea, o único momento de relativa discontinuidade, que dalgunha maneira podería estar asociado a un gran cambio cultural e lingüístico, é o do inicio da agricultura, arredor do VII milenio. En termos arqueolóxicos, este momento defínese como o inicio do Neolítico, e o seu proceso é chamado neolitización, é dicir, Refrew substitúe a invasión da Europa do Calcolítico por parte dos guerreiros kurgan por unha invasión pacífica no inicio do Neolítico, por parte dos primeiros cultivadores, e fai logo coincidir o proceso de difusión da agricultura co proceso de difusión das linguas indoeuropeas. Efectivamente, a Europa como a outros lugares, a agricultura chega da área chamada da Media Lúa Fértil, no Oriente Medio, de sempre considerado o berce da agricultura e ten o seu primeiro foco europeo nos Balcáns. Aquí, no VII milenio, desenvolveuse un complexo cultural chamado precisamente Neolítico Balcánico, seguido axiña logo por outro, na área do alto Mediterráneo central e occidental, chamado cultura da Cerámica Impresa/Cardial. Dous milenios despois, no V milenio, na Xermania desenvolveuse logo a cultura da Cerámica Lineal, Renfrew ve por tanto no complexo neolítico balcánico a matriz das linguas indoeuropeas da Europa Oriental, é dicir, principalmente grego, ilirio, eslavo; no da Cerámica Impresa/Cardial do VII milenio a matriz do grupo itálico, e no da Cerámica Lineal a matriz do grupo xermánico. Logo, segundo a súa teoría, o céltico teríase desenvolvido máis tarde, cando a agricultura alcanza tamén o noroeste da Europa (Cfr. ademais Renfrew 1992, 1996, 1998, 2001).

2. A TEORÍA DA CONTINUIDADE PALEOLÍTICA

Se ben os indoeuropeístas nun primeiro momento mantiveron esta teoría, logo a refugaran decididamente, pero hoxe comeza a ser considerada tamén con certa atención por algúns deles. A idea dunha invasión neolítica de grandes dimensións, non obstante, foi axiña criticada polos propios arqueólogos especializados no estudo da transición do Mesolítico ao Neolítico. Eles puideron facilmente demostrar que a neolitización da Europa non chegou como consecuencia dunha gran invasión que tería atinxido o continente enteiro, senón a causa dun complexo proceso de difusión dos produtos e das técnicas da agrogandería, ás que acompañan modestas contribucións inmigratorias que só interesaron á área dos Balcáns, á Xermania, en menor medida á área mediterránea centro-occidental, e nada de feito ao resto de Europa. Tamén nas áreas devanditas, non obstante, non houbo invasión ningunha, senón que foron os mesolíticos locais os que aprenderon dos recén chegados as novas técnicas de produción e as aplicaron no seu territorio. Sobre a base desta crítica de tipo arqueolóxico á teoría de Renfrew, foi formulada outra teoría sobre as orixes indoeuropeas, segundo a

cal os Indoeuropeos non terían chegado nin da Ucraína como guerreiros nin como cultivadores do Oriente Medio, senón que serían os herdeiros das poboacións que se atopaban en Europa desde sempre, isto é desde cando o Homo sapiens sapiens se espallou polos varios continentes do Vello Mundo, no Paleolítico, procedente da África. Esta teoría é ilustrada analiticamente nun libro en dous volumes de 2.000 páxinas titulado Origini de lle Lingue d'Europa, do que o primeiro volume saíu no 1996 e o segundo no 2000 (Alinei 1996-2000). Case contemporaneamente, tamén o arqueólogo belga Marcel Otte apresentara unha teoría moi semellante (Otte 1997), á que adheriu a seguir tamén o arqueólogo alemán Alexander Haüsler (Haüsler 1998). Ao redor desta teoría, chamada Teoría da Continuidade Paleolítica. naceu un grupo de investigación do que forman parte lingüistas, filólogos, historiadores, xenetistas e arqueólogos, que publica os seus traballos no sitio da internet, constantemente actualizado, . A Teoría da Continuidade reconcilia finalmente a lingüística comparada cos asuntos propiamente evolutivos e histórico-lingüísticos, cos logros das investigacións máis recentes da paleoetnoloxía e da arqueoloxía. Sostén, substancialmente, que a patria orixinaria dos Indoeuropeos sería África, é dicir, a mesma de todas as poboacións modernas e de todos os phyla lingüísticos do mundo; os máis antigos asentamentos das poboacións indoeuropeas fóra da África hanse atopar nos territorios ocupados actualmente polas propias linguas indoeuropeas; Europa tería sido poboada, segundo as primeiras datacións indicadas polas investigacións, polos indoeuropeos xunto coas outras poboacións non indoeuropeas presentes despois historicamente in loco, como por exemplo os urálicos: a relación etno-lingüística prehistórica entre os Indoeuropeos e os outros pobos euroasiáticos sería logo unha relación de adstrato/parastrato e non de superestrato/sustrato; de feito, desde o momento en que a chegada dos Indoeuropeos, e das outras xentes, coincidiría co primeiro poboamento euroasiático do Homo sapiens sapiens, o considerado sustrato indo-mediterráneo non existiría, como non existirían pobos preindoeuropeos; as linguas indoeuropeas, pero tamén as non indoeuropeas presentes no territorio euroasiático, estarían xa formadas a partir cando menos do Mesolítico; toda invasión de masas no Neolítico e no Calcolítico cómpre excluílas, e as poucas invasións e infiltracións locais comprobadas pola arqueoloxía ou reconstruidas pola da xenética constituirán factores de hibridación e non de substitución; a agricultura teríase difundido na Eurasia segundo un modelo complexo, baseado na integración, en mosaico, de desenvolvementos locais, de aculturacións e dunha limitada difusión démica por parte de grupos anindoeuropeos.

3. A ÁREA MEDITERRÁNEA E IBÉRICA NO CADRO DA TEORÍA DA CONTINUIDADE

A Teoría da Continuidade Paleolítica obriga a un radical cambio da cronoloxía e do escenario dos acontecementos, e fai revisar de maneira abondo radical a modalidade da lingüística nas diversas áreas lingüísticas europeas. Queremos hoxe deternos sobre algunhas consecuencias que a Teoría da Continuidade ten para a historia lingüística e cultural da Galiza.

No ámbito da Teoría da Continuidade, o cadro lingüístico do Mediterráneo central e occidental teríase xa formado a fins do Paleolítico e durante todo o Mesolítico. E isto por

que Europa xa moito antes do Mesolítico, é dicir, xa moito antes de circa o X milenio a. C., amosa un alto grao de diferenciación cultural, que debe necesariamente reflectir tamén un alto grao de diferenciación lingüística. Se collemos por exemplo a área mediterránea, vemos que xa a fins do Paleolítico, en circa o XIV milenio a. C., está caracterizada pola cultura chamada Epigravettiano, da que despois se desenvolveron, por evolución interna, as culturas mesolíticas chamadas Sauveterriano e Castelnoviano. Faise por tanto necesario asumir que o grupo lingüístico que se podería chamar ibero-dalmático, ou quizáis iberoccitálide (de Ibérico, Occitano e Itálide), estivese xa diferenciado dos outros grupos lingüísticos a fins do Paleolítico. Na teoría de Renfrew, en cambio, estas culturas serían de tipo preindoeuropeo. Se pasamos ao Neolítico, isto é, ao VII milenio a. C., constatamos que na área mediterránea a primeira cultura neolítica é a da Cerámica Impresa/Cardial. Agora, no cadro da Teoría da Continuidade, esta cultura sería un desenvolvemento interno das precedentes, mesolíticas e paleolíticas, cunha modesta contribución inmigratoria. No cadro da teoría de Renfrew, en cambio, o aboiar desta cultura sinalaría a chegada dos indoeuropeos aínda indiferenciados, e a súa transformación nun grupo ulterior por efecto do sustrato preindoeuropeo sobre os recén chegados. A consecuencia, para a lingüística románica, é en calquera caso turbadora: mesmo aceptando a visión de Renfrew deberemos datar os devanceiros dos Latinos polo menos no VII milenio a. C., mellor que no III, cunha diferenza de IV milenios, e coas enormes implicacións que isto leva consigo.

Pero vaiamos á área ibérica. Este territorio é de todos o que máis desmente a teoría de Renfrew: se de feito a súa teoría postula unha ecuación segundo a cal neolitización = indoeuropeización, cómpre en cambio constatar que, na antiga Hispania, a parte máis neolitizada é mesmo a menos indoeuropea (como sinalou recentemente Hernando 1999). Efectivamente, á parte do feito de que resulta pouco críbel a idea de que agricultores Celtas provenientes do Sur da Francia (isto é, da zona onde é documentada máis atigamente a agricultura no occidente europeo) se dirixisen cara ao interior (onde a aparición da agricultura é recente) en vez da zona mediterránea, cómpre constatar que a civilización máis «agriculturizada» da Península (isto é, seguindo a Renfrew, a máis neolitizada e por tanto indoeropeizada) é a dos Iberos, é dicir unha civilización non indoeuropea!

Pero deixemos estar Renfrew, e voltemos á Teoría da Continuidade. O que sabíamos do Paleolítico no noroeste da Península non é moito, pero os poucos datos que posuímos amósanse xa interesantes para o noso discurso. En primeiro lugar, procuramos visualizar, na medida do posíbel, a situación ambiental desta época: sabemos todos que durante a última glaciación, encetada hai 70.000 anos, e entrada na súa cúspide circa hai 25.000 anos, eran precisamente as rexións meridionais da Europa as únicas zonas habitábeis, probabelmente por algunhas decenas de milleiros de sapiens sapiens, os únicos homínidos que ficaran sobrevivindo sobre a terra. Durante o período glacial as Illas británicas, cubertas polo xeo, estaban «pegadas» ao actual continente, o Adriático case non existía, e África e Europa estaban unidas non só perto do actual Xibraltar, senón tamén por onde se acha actualmente Sicilia. A partir de hai 13.000 anos, co aumento da temperatura, os glaciares comezaron a retirarse, coa consecuente abundancia de ríos, unha subida do nivel do mar e un aumento da superficie ocupada polas augas.

4 A GALIZA DESDE O PALEOLÍTICO AO MESOLÍTICO E A INTERPRETACIÓN NA ÓPTICA DA PCT. QUE SABEMOS DO POBOAMENTO DA GALIZA NESTA ÉPOCA?

Os achados paleolíticos galegos «clásicos» son os de Vilaselán e as espenuncas de Valiña no Norte, os de Piteira, Chaira e Pazos no centro e os de Budiño, Tortoreos e Portavedra no suroeste. Segundo o recente estudo sobre estes achados de Rosa Villar Quinteiro e de César Llana Rodríguez (Villar Quinteiro, Llana Rodríguez 2001), estes xacementos permiten estabelecer a existencia en Galiza dun poboamento antigo, que remontaría a un Paleolítico Inferior. Trátase de sitios situados sobre terrazas, frecuentemente perto das vías de comunicación entre a costa e o interior: a súa localización amosa unha relación evidente coa necesidade de disfrutar das materias primas, e tamén unha función de control do territorio, estreitamente ligada á civilización dos cazadores paleolíticos.

O que interesa ao noso discurso, avaliando a prehistoria da Galiza dentro da ibérica en xeral, é a evidencia (investigada por Zilhão e d'Errico 1999, 2000) dunha neta demarcación de áreas entre o norte e o sur, coa forte presenza, aínda que tardía, de Neanderthais ao sur do río Ebro e de Homo Sapiens ao norte. Afondando nesta tese e proxectándoa en escala cronolóxica máis recente, Vega (1988, 1990, 1999) fala de fronteiras dinámicas e en movemento, co avantar gradual de Homo sapiens sapiens desde a zona cantábrica cara á costa mediterránea. Este dato é moi relevante: sobre un plano vectorial, isto identifica de feito unha dirección norte→sudeste da civilización sapiens sapiens na Península Ibérica. A este dato pódese engadir que, seguindo as conclusións de estudosos como Raposo (1993), que analizou os xacementos da zona occidental da provincia de Lugo, hai neles evidentes indicios dunha continuidade cultural entre a cultura do Paleolítico Superior e a do mesolítico na área ibérica noroccidental, mentres faltan totalmente trazas de invasións relativas ao período Tardiglacial, por tanto relativo a 10000-5000 anos a. C. E aínda máis: José María Bello fala até dunha evidente continuidade topolóxica da industria paleolítica dos cantos tallados até os xacementos de época romana: «a posibilidade da existencia dunha continuidade das industrias de cantos tallados durante todo o Paleolítico, prolongándose alen deste polas idades do Bronce e do ferro ata ben entrada a época romana, tal como evidencian o xacemento do Bronce Final de Portecelo, o castrexo de A Forca e o galaicoromano de Santa Tegra» (Bello - De la Peña 1995: 78).

Xa que para a Teoría da Continuidade houbo un desprazamento dos pescadores mesolíticos desde as costas cantábricas até a Galiza e Portugal, nun período no que, desde un punto de vista xeográfico, tamén a Irlanda e a Gran Bretaña estaban aínda unidas ao continente, e que esta civilización de pescadores coincide, nesta visión, coa proto-céltica, o cadro deseñado por estes recentes estudos arqueolóxicos e paletnolóxicos, que determina una substancial continuidade entre a civilización do Paleolítico superior e a do Mesolítico no noroeste de España. Coincide coa idea —só aparentemente atrevida— dunha celtización da Galiza xa levada a a cabo na época do Mesolítico. Isto debeu acaecer case en concomitancia co aboiar, na parte meridional da península, da unidade etnolingüística que chamaramos iberoccitálide. Isto é, a Galiza debeu representar unha área orixinariamente céltica, mentres os territorios do Celtibérico tería representado unha serodia variante «colonial» do céltico, é dicir, unha variante inmigrados cara ao centro e o sur da actual España na prehistoria máis recente.

5. A CELTICIDADE ATLÁNTICA DA GALIZA

Esta visión introduce o problema, debatido desde sempre (coas coñecidas e enconadas oposicións entre celtoescépticos e celtomaníacos: Cfr. Santana 2002), da celticidade da Caliza, e dálle unha resposta positiva: de feito, non só os territorios da actual Galiza foron poboados por poboacións célticas, senón que ademáis estas formaban parte, xa no Paleolítico, xunto coas actuais illas británicas (nesa época aínda non eran illas) e cos territorios do Occidente atlántico francés, da patria orixinaria do protocéltico. Esta unidade cultural atlántica resulta evidente cando menos por cinco factores: un de tipo xenético; un de tipo lendario; un de tipo arqueolóxico-cultural; un de tipo mitolóxico-relixioso; o quinto factor —que é o máis importante— vén representado polo fenómeno do megalitismo.

Factor xenético: en primeiro lugar está demostrado por estudos recentes que o compoñente xenético da poboación occidental das actuais Illas Británicas é a mesma cá do noroeste da Península Ibérica: o mapa do DNA elaborado mesmo nestes días pola equipa oxfordiana de Bryan Sykes non deixa máis dúbidas ao respecto (Sykes 2006).
Factor lendario: As lendas, atestadas en época irlandesa antiga, relativas á procedencia orixinaria dos pobos irlandeses da Península Ibérica poden ser interpretadas, á vez que como atestacións dunha auténtica colonización (relativamente á cal non existe nin a máis mínima pegada arqueolóxica), como pegadas dunha común identidade cultural e lingüística, precedente á separación da actual illa irlandesa do continente: por tanto, non desprazamentos-migracións dos homes, senón desprazamento tectónico dos territorios que provocou a súa separación.
Factores arqueolóxico-culturais: existe unha evidencia irrebatíbel relativa a unha homoxeneidade irlandesa-británica-nordhispánica de tipo arqueolóxico-cultural: se se enxerga a distribución dos particulares achados arqueolóxicos en Europa, descúbrese que algúns deles pertencen exclusivamente a este territorio, antigamente cohesionado, que comprende a Galiza, a España do Nordeste, a Bretaña, a Irlanda, Gales e a Escocia: en particular, isto é enxergábel na distribución xeográfica de achados coma os torques de ouro e os caldeiróns. No que atinxe aos primeiros, adiáronse na Galiza ben uns 150, e o 90% deles atopáronse preto das costas (Cfr. Monteagudo 1952; Prieto Molina 1996; Fernández Carballo 2001). Trátase de obxectos de ouro, coma todos os semellantes da Irlanda, da Bretaña e de Gales (e en contraste coas manufacturas de prata da área mediterránea) (Queiroga 1987, Castro Pérez 1992).

Polo que atinxe aos caldeiróns de bronce, son obxectos típicos, en particular, da Irlanda occidental; a peculiaridade dos galegos é que as súas decoracións son practicamente idénticas ás dos caldeiróns atopados no Finisterre bretón (Almeida 1980). Barry Cunliffe fala explícitamente, a propósito dos torques e dos caldeiróns galegos, dunha «unidade cultural atlántica» (Cunliffe 2001). E logo, sobre un plano arquitectónico, á mesma área homoxénea pertencen estruturas defensivas como os chevaux-de-frise, pedras defensivas chantadas diante dos muros dunha fortificación (pero que tamén están presentes na Xermania), ou 'monumentos' como as estatuas menhir: estes últimos están significativamente presentes na Galiza en todas as tres expresións coas que son coñecidos na zona atlántica, e isto é non só estatuas de guerreiros (como tamén se atopan en área occitánica e tirrena), senón tamén estatuas de divindades masculinas sentadas, e estatuas de divindades femininas: pénsese nas de Logrosa e Carabeles (A Coruña), da Limia e de Pedrafita (Ourense e Lugo); esta pluralidade de expresións, especialmente se se confronta coa atestación fragmentaria do fenómeno noutras áreas nas que aparece, indica evidentemente unha procedencia orixinaria da área en cuestión.

5.4. Factor mitolóxico-relixioso: no resumo do historiador latino Floro sobre a invasión romana da Gallaecia, lemos que os soldados de Bruto, ao pasaren o río Limia, foron collidos polo pánico ao ollaren o sol que se reflectía alí no solpor, causando ademáis un aumento das augas. Esta pasaxe pode ser posta en correlación co informe de Estrabón relativo a un misterioso promontorio que era lugar de culto entre unha poboación céltica do sudoeste da Península Ibérica, por tanto sempre na costa atlántica: catro grandes pedras estaban orientadas cara ao sol no solpor e bañadas coas augas do mar, causando unha crecida das mesmas augas e facendo do lugar un espazo sagrado inaccesíbel (García Quiniela 1997). Este mesmo lugar (Cabo San Vicente) é descrito polo historiador medieval árabe Idrisi como «a igrexa dos corvos», porque a presenza dos misteriosos corvos teríao preservado de eventuais invasións. Trátase dunha lenda idéntica á narrada no mabinogi gales de Branwen, onde a cabeza do deus Bran (o corvo) protexe Gales de eventuais invasións, e reflectida tamén na historia de Brennos, o caudillo que saqueou o santuario de Delfos no 297 a. C., e dos seus restos postos diante do mar —no informe de Pausanias— que protexeron os Volcos Tectosagos de Tolosa das incursións romanas (Benozzo 2006a, 2006c).¹

Sempre no ámbito das referencias mitolóxico-relixiosas, cómpre contar os «santuarios solares» (ou mellor «solsticiais») dos que se tiraron á luz recentemente restos preto de alturas que enxergan o océano (Cfr. García Quíntela et al. 2003, García Quintela, Santos Estévez 2006). Trátase dos santuarios de Corme, Pedrafita, Fentáns en Campolameiro, e o Raposo. Nestas construcións preséntanse furados na roca a través dos que (como demostrou recentemente González-Ruibal), no solpor nos días do 1 de agosto e do 1 de novembro (isto é nas dúas máis coñecidas festividades do calendario céltico: Lugnasad e Samhain) raiolas de luz van iluminar un punto interno do «santuario» onde tivo que erguerse unha tumba.

¹Noutra redacción anterior desta mesma conferencia, ademáis doutros parágrafos de tipo literario que servían de marco ao corpo da conferencia, os autores ofrecían o texto que copiamos e que, como os de tipo literario foi suprimido: «Pódese engadir a este respecto que na bisbarra de Pontevedra, durante as excavacións de 2003, foi atopada unha das máis importantes inscricións votivas, a dedicada ao Deus Larius Breus Brus Sanctus; non semella haber dúbidas sobre a identificación desta divindade cunha figura conectada á figura mitolóxica de Brennos/Bran, o deus-corvo da mitoloxía céltica (a caída de -n- é unha tendencia arcaica ben documentada tamén pola toponomástica da Galiza: pénsese nos casos de Tena > Tea, Taranes > Taraes, *Abellanetum > Abelaído, Tardenatus > Tardeado, Tredones > Triós: Cfr. Bascuas 2006: 366). Trátase dunha divindade da que o culto amosa conexións con crenzas das poboacións circumpolares, e que debe remontar —como argumentamos nun recente libro (Benozzo 2007)—, a un período certamente anterior ao Mesolítico».

A analoxía co santuario «atlántico» irlandés de Newgrange é aquí verdadeiramente impresionante. O estudo detallado de González-Ruibal é iluminante: o seu único defecto é o de datar un rito solar deste tipo nos primeiros séculos a. C: un defecto xustificado pola falla dun cadro de referencia de longa duración, dado que para a teoría tradicional os Celtas —se é que chegaron á Galiza— chegarían só moi tardiamente, case ao tempo da última romanización, logo de teren atravesado toda Europa, na que se atopaban xa desde circa 700 anos. Na interpretación da Teoría da Continuidade, pola contra, tamén os «santuarios solsticiais» en cuestión achan unha máis críbel colocación nun horizonte cando menos tardomesolítico. Efectivamente, difícilmente se pode pensar que fenómenos complexos como os de Newgrange en Irlanda (datado no 2475 a. C.) ou estes santuarios galegos nacesen por vía polixenética; é máis verosímil afirmar que deberían pertencer a unha civilización cohesionada, isto é, precedente á separación das illas do continente.

5.5. Megalitismo

5.5.1.Coas estatuas-menhir e sobre todo cos «santuarios solsticiais» estamos esvarando para preto dun argumento crucial para o noso discurso: o do megalitismo galego no contexto do megalitismo europeo. Os megalitos galegos (os coñecidos até agora son máis de 5.000) representan, despois dos da Bretaña, os máis antigos exemplos destas sepulturas colectivas monumentais. A importancia dos megalitos para a prehistoria europea é enorme, e aínda cobrou moita máis importancia cando a revolución do radiocarbono demostrou que estas construcións europeas son notabelmente máis antigas ca as orientais exipcias e gregas, e que cómpre consideralas como unha expresión europea orixinaria, non importada. A área de distribución dos megalitos europeos é preponderantemente marítima e coa excepción do Sur da Italia, onde tamén están presentes, poderíanse definir como unha expresión da cultura atlántica. A área compacta e os caracteres unitarios do megalitismo non permiten dar a isto unha explicación en clave polixénica; é por tanto lexítimo e sensato admitir un foco de orixe, cunha ou máis áreas de reelaboración. Na óptica da Teoría da Continuidade, a provincia megalítica está correlacionada coa área céltica dun xeito absolutamente ele mental: abonda de feito observar que a Irlanda, enteiramente céltica, é toda megalítica (con monumentos datados no 3700 a. C.); que na Gran Bretaña as áreas de máxima densidade megalítica son as célticas de Gales, de Cornualla e de Escocia (tamén aquí os megalitos máis antigos son do IV milenio), e que en Francia como xa dixemos, están presentes os pri meiros megalitos europeos, e están presentes na súa parte máis céltica, o que quere dicir a Bretaña, onde remontan á primeira metade do V milenio, isto é a unha época aínda mesolítica, é por tanto unha consecuencia lóxica pensar que a área céltica estivese no foco, e as outras (como o Sur da Italia) sexan áreas de difusión secundaria. Desta área céltica orixinana, como comezaramos a ver, debería formar parte tamén a Galiza, onde de feito están presentes os máis antigos megalitos europeos despois dos bretóns (están de feito datados entre o V e o IV milenio) (Fábregas 1988, 1991).

5.5.2. Ademais, como demostración da primordialidade do fenómeno na área galega, xa falaramos de que aquí están presentes (e copresentes) todas as tres tipoloxías megalíticas europeas:

a dos Dolmens (pénsese no territorio de A Coruña nos dolmens de Pedra Moura de Aldemunde, de Axeitos, Pedra de Arca, de Pedra Vixía, de Arca de Piosa, de Casiña da Moura, de Casa dos Mouros, de Casota de Berdoias, de Cova da Moura; no territorio de Lugo nos dolmens de Roza das Modias, de Santa Marina, de Mollafariña. de Chao de Mazós, de Abuime, de Moruxosa; no territorio de Ourense nos de Outeiro de Calade, de Mota Grande, de Casola do Foxo; e aquí, no territorio de Pontevedra, nos de Mámoa do Rei en Vilaboa, de Chan de Castiñeiras, de Chan de Armada, de Chan de Arquiña, de O Meixoeiro);
a dos Menhires (en particular o menhir de Cristal de Ribeira no territorio de A Coruña, o de Pedra Chantada en Vilalba (no territorio de Lugo), o de Pedra Alta, e o famosísimo, de Lapa de Gargantáns, no concello de Morana, no territorio de Pontevedra);
ademais de dolmens e menhires preséntanse tamén círculos de pedra, sinaladamente o de O Freixo (no territorio de A Coruña) e o do Prao das Chantas (no concello de O Valadouro, no territorio de Lugo), cos seus ben 101 metros de diámetro segundo o eixo este-oeste.

Outro sinal de orixinariedade galega do fenómeno megalítico consiste no feito, notabelmente anómalo con referencia a estes monumentos, de que algúns deles foron ergueitos sobre megalitos precedentes, é o caso do dolmen de Dombate, no concello de Cabana de Bergantiños (territorio de A Coruña), quizais o máis coñecido da Galiza (tamén pola referencia a el contida nunha famosa poesía de Eduardo Pondal, escrita en plena época do Rexurdimento da cultura galega). Polas excavacións dos primeiros anos 90 de José María Bello evidenciouse precisamente, ademais da presenza —tamén ela significativa— de decoracións pictóricas, a existencia dun dolmen precedente sobre o que tivo que ser ergueito (Bello 1992-1993). Fenómenos deste tipo, obviamente, son arqueoloxicamente interpretábeis como sinais dunha continuidade de longa duración (Bello, De la Peña 1995).

5.53. Débese en fin sinalar que, como sucede para case todas as áreas megalíticas (comprendidas tamén as non célticas de megalitismo máis recente: Cfr. Alinei 19962000. vol. 2:479-481), tamén en Galiza os megalitos teñen nomes dialectais de tipo máxico-relixioso, e que a microtoponomástica dialectal dos sitios nos que se achan lígase a lendas de extraordinario valor para a tese da continuidade do megalitismo até a época histórica. Das numerosas lendas e dos nomes (pedra dos mouros, casa dos mouros, pedra da moura), por exemplo, evidénciase que, segundo a crenza popular, os que construíron os complexos megahticos foron xigantes, chamados mouras (en feminino) e mouros (no masculino) (Alonso Romero 1998, cit. in Lema Suárez 2006: 11), termos ligados á raíz céltica *MRVOS que significa tanto 'morto' como 'ser sobrenatural' (Benozzo no prelo c). Tamén o nome mámoa, o máis común en galego para designar os dolmens, amosa un interesante desenvolvemento semántico: sen dúbida, de feito, continúa o latín MÁMMULAM, é dicir, '(pequena) tetiña', e este aspecto etimolóxico —perceptibelmente ligado ao aspecto que antigamente deberon de ter os túmulos que cubrían en moitos casos os dolmens— está evidentemente conectado ás lendas segundo as que os megalitos están postos nos lugares nos que as mouras, epifanía mitolóxica da terra mesma, aleitaban os propios fillos. Isto é, a

lenda oral, así como o topónimo dialectal, representan unha preciosa e vital atestación da función máxico-relixiosa dos complexos megalíticos: o nome dos megalitos, e as lendas a eles asociadas, deben de feito referirse a un período no que tamén o aspecto dos megalitos era diferente do actual (os que quedan hoxe son, por así dicir, só os 'esqueletos' dos complexos megalíticos orixinarios). Sobre un plano de cronoloxía prehistórica, pódese logo subliñar que mentres a imaxe do 'morto' e do 'ser sobrenatural' encerrada na etimoloxía céltica de mouro / moura semella restituir mellor o significado orixinal e auténtico do megalito, que a latina 'tetina' que, aínda que significativa en canto sincrónica coa paisaxe megalítica antiga, semella atinxir a ideoloxías máis típicamente neolíticas (como, precisamente, a da 'nai térra').

Para a Teoría da Continuidade foron os pescadores paleolíticos e mesolíticos célticos da área atlántica central os que construíron estes antigos monumentos na área galego-bretona-céltica insular. A tese de Gordon Childe, segundo a que os que el chamaba os «misoneiros megalíticos» terían difundido este fenómeno de Oriente cara a Occidente, debe ser pois revirada na súa dirección: o vector de desprazamento vai, tamén neste caso, de occidente cara a oriente.

6. OUTROS INDICIOS DUNHA CELTICIDADE DA ÁREA GALEGA

No cadro da Teoría da Continuidade, o megalitismo céltico da Galiza tardo-mesolítica déixase logo 1er como o reflexo dunha celticidade anterior, xa paleolítica. Isto convértese nun elemento decisivo para soster a tese dunha protocelticidade da Galiza.

Testemuños dos autores clásicos. Alén das evidentes pegadas dunha cultura atlántica orixinaria, da que falaramos anteriormente, a celticidade da Galiza é demostrábel tamén a través dos testemuños dos escritores clásicos e das inscricións (Balboa Salgado 1996). Algunhas tribus son expresamente citadas polos escritores latinos e gregos como de lingua céltica: trátase —de Norte a Sur— dos ártabros, dos Nerios, dos Supertamáricos, dos Praes-temarcos, todos non por casualidade asentados na zona costeira.
Toponomástica. Se logo pasamos a un rápido repaso da toponomástica, decatámonos da presenza de numerosos topónimos de clara orixe céltica. Pensemos en nomes atestados por Ptolomeo como 1) Nouiom, que xa Holder conectaba directamente a un céltico *nowios 'novo', 2) Olina, reconducíbel a unha raíz *olĪnā 'reviravolta' (de onde irlandés uilen, galés elin, córnico elin, bretón elin) atestada en hidrónimos de orixe gala como Oli-nas (Orne-Saosnoise) ou Olina (Apeninos alto-italianos), 3) Ocelon, dun céltico *ocelo ‘outeiro’, raíz ben atestada tamén en topónimos galeses, irlandeses e bretóns, 4) Lambris, un hidrónimo que atesta esplendidamente (como outros topónimos en -bris desta área) a presenza dun nominativo céltico -briks, interesante en canto que seguramente é máis antigo que as numerosas formas -briga, 5) Caladunos (un dos pouco frecuentes topónimos célticos en -dunum da área ibérica), do que a primeira parte semella estar en relación co mesmo nome da Galiza, 6) Compleutica / Comploutica, orixinariamente un hidrónimo. da

raíz céltica *ploutos 'veloz' (de onde o irlandés antigo lúath 'veloz'); 7) o famoso Brigántion adoito identificado con A Coruña, cunha celticidade evidente, e que debe ser posto en relación cos ben coñecidos dezaoito topónimos en -briga, desde sempre investigados no ámbito da toponomástica paleohispánica (e sobre os que se verá agora actualización de Bascuas, no prelo).

6.3. Cabezas cortadas. Ademáis destes datos lingüísticos, voltando por un intre á arqueoloxía. un ulterior indicio de celticidade que non pode ser posto en discusión está representado por esculturas que representan cabezas cortadas, totalmente idénticas ás tetes coupées da área insular e centro-europea; entre outras moitas, abonda aquí lembrar as de Chaves, de Armeá (Ourense), Cortes, Narla e Barán (Lugo), San Cibrán de Las (Lansbrica, Ourense), Gaxate. Ocastro, Moreira Nova, Remesar (Pontevedra), A Grana (A Coruña) (Cfr. Aparicio Casado, Almagro-Gorbea, Lorrio 1990, González-Ruibal 2003).

7. A ÁREA GALEGA COMO ÁREA PROTOCÉLTICA: TEÓNIMOS, TOPÓNIMOS, FONÉTICA HISTÓRICA, SINTAXE

7.1. Teónimos lusitanos galaicos. Un discurso á parte merecen os teónimos célticos estudados recentemente por Olivares Pedreño (2005), entre eles as divindades masculinas Bandua, Arentius, Quangeius, Reue. Crouga, Lugus, Aernus, Cosus Cohue e as divindades femininas Nabia, Trebaruna, Munidis, Arentia, Erbina, Toga, Laneana. Ataecina, e Lacipaea. Significativamente, o estudoso nota que a máis alta porcentualidade de divindades célticas da península ibérica (circa 1'80%) pertence á Galiza e que a área lusitana-galaica é a única de toda Hispania na que se pode individualizar unha real cohesión, un auténtico panteón orixinario, no que as divindades semellan en primeiro lugar representar funcións complementarias entre si, e identifican en segundo lugar grupos étnicos tribais ben individualizábeis (Almeida 1975, Encarnação 1987). Este feito consente unha soa interpretación: as divindades da área galaico-lusitana non viñeron importadas e foron logo asumidas polas poboacións locais: elas eran orixinariamente veneradas nestes lugares, tanto como para presentaren, no comezo, etnónimos tanto como teónimos (Albertos Firmat 1974, 1985).

Voltemos agora a algunhas importantes consideracións lingüísticas (para este tipo de análise, baseámonos aquí tamén nalgunhas importantes contribucións de Xaverio Ballester: 1998-1999,1999,2000,2001a, 2001b, 2004a, 2004b, 2004c).

7.2. Fonética

Patrizia De Bernardo Stempel (2001) recentemente individualizou unha nova tendencia fonética do céltico de Hispania: a anticipación dun /i/ prevocálico para a sílaba precedente a consecuente formación dun ditongo descendente coa vogal anterior. Segundo esta tendencia, analizada pola estudosa en referencia ao celtibérico, os grupos orixinarios do tipo /akia/ chegan sucesivamente a ser grupos do tipo /àjka/: un caso evidente é o antropónimo Ambaicus (atestado na epigrafía en xenitivo: Ambaici), que ten un correlato no galo Ambacius. Pois ben, esta tendencia fonética céltica é bastante máis produtiva en área lusitano-

galaica que non na celtibérica: en primeiro lugar, o nome mesmo da lingua da Galiza galego, que desce seguramente dun orixinario [*gallákios], debe pasar seguramente a tra vés dunha fase [*gaIlajcos]. En segundo lugar, existen numerosas inscricións lusitano-galaicas que presentan o fenómeno: pénsese en Toudopalandaigae (Cáceres) (probábel epíteto dunha divindade), do que a segunda parte se deixa interpretar como evolución dun precedente *Palantaciae, ou aínda en Anabaraeco (Ourense), dun precedente *Anabrakio, en Paramaeco (Lugo), dun precedente *Paramakio, en Veigebreaego (Ourense), dun precedente *Veigebrakio, en Soaego (Pontevedra), dun precedente *Soakio, tamén aquí con sonorización (para todos estes datos Cfr. Ballester 2001b). A lista podería continuar para longo. Esta protocelticidade fonética da área Galaico-Lusitana reflíctese significativamente, sobre un plano de continuidade, nas falas galego-portuguesas, onde atopamos o mesmo proceso de anticipación en formas como besteiro (de balistarius), vigairo (de vicarius), importainça (xunto a importancia).

Tamén a sonorización das consoantes xordas intervocálicas (notoriamente un fenómeno céltico), que apenas enxergaramos nalgunhas inscricións, e que está de feito mellor documentada nas inscricións galaico-lusitanas que non nas celtibéricas, pode ser considerado como un fenómeno propio e orixinario da área en cuestión: pénsese nas formas que presentan unha consoante sonorizada /g/ nos casos nos que o celtibérico presenta /k/, como por exemplo Aegiamunniaego (Ourense), Combiciego (Ourense), Daviniago (Lugo), Oenaego (Lugo) Magareaigoi (Castelo Branco), Soaego (Pontevedra): tamén aquí, pódese poñer en correlación, sobre un plano de continuidade, este fenómeno coa propensión á palatalización e á lenición, fenómenos notoriamente máis activos nos actuais falares galego-portugueses que nos peninsulares do centro.

Hai un derradeiro dato fonético que afonda na protocelticidade, isto é na celticidade orixinaria e remota, da área ibérica noroccidental. Trátase dun fenómeno que, na visión tradicional, serve pola contra para excluir a Galiza do mundo céltico: a conservación da consoante /p/ en posición inicial e prevocálica. Referirémonos a exemplos coñecidos, como as formas Parami (que aparece nunha ara votiva dedicada a Diana e está reflectida nos actuáis topónimos Páramo e Paramillo), Parameco, Porgom Conboutum, Pembelorum, Penti, Pentilia, Pisoraca, Porgum, Praisom, Trepobala. Como é sabido, este fonema, presente no céltico considerado «común», desaparece en todas as linguas históricas. A súa presenza no Galaico (e no Lusitano) élle abondo á teoría tradicional para falar da non celticidade da Galiza; como sostivo recentemente Xaverio Ballester (2004c), o problema é neste caso a ubicación xeográfica: se unha lingua falada nun territorio considerado orixinariamente céltico pola teoría tradicional, un territorio calquera de centro Europa amosase unha presenza de /p/ prevocálica, este trazo conservador debería ser interpretado sen problemas como un resto in situ da celticidade orixinaria do fenómeno, anterior á súa desaparición. Xa que para a teoría tradicional os Celtas chegaron de Oriente e arribaron só moi serodiamente a Híspania, é fácil concluir que a presenza de /p/ debeu de pertencer a un sistema lingüístico diferente. En cambio, na visión da Teoría da Continuidade, segundo a que os indoeuropeos (e os Celtas) estaban xa na Hispania do noroeste desde a época tardo-paleolítica, o /p/ prevocalico —tendo en conta que non pode ser posta en discusión a súa efectiva presenza no indoeuropeo, e que a propósito das linguas célticas fálase, e non por casualidade, dunha caída posterior— non é máis que un residuo arcaico do céltico falado orixinariamente nes-

tes territorios (Cfr. tamén Untermann 1981. 1985, 1985-1986, e Navaza 2006: 200 que fala de «celtismo arcaizante»). Tamén en termos de estrita verosimilitude, é máis sensato pensar que foi a seguir da expansión dos grupos célticos cara ao leste, e precisamente co contacto coa tala aquitana e coa ibérica, linguas para as que, polo demais, é documentábel unha forte tendencia á aspiración, cando o /p/ desapareceu.

7.3. Morfosintaxe²

Aínda un dato da lingua actual, esta volta de tipo morfosintáctico: a distinción típica e exclusiva do galego e do portugués, entre o infinitivo impersoal e o infinitivo persoal (ou flexionado). este último conxugado como unha forma verbal calquera (Togeby 1955, Raposo 1987, Wirebeck 1994).

Este fenómeno, presente tamén en área fino-ugria, entre as linguas indoeuropeas é común só á área céltica britónica (por exemplo ev a ow clewes 'cómpre escoltar', pero ev a ow vlewesyons 'cómpre que escoiten [eles]' [literalmente 'cómpre escoitar-en', ev a ow leverelyn 'cómpre que escoite-mos' [literalmente 'compre escoitarmos]'). En área románica o infinitivo persoal flexionado está atestado só na área galega e portuguesa (coa excepción dalgúns dialectos da Italia meridional nos que, non obstante, é un fenómeno recente que responde a particulares esixencias sintácticas) (Cfr. Lopicaro, 1986), e pódese interpretar como un arcaísmo céltico mantido pola área galaico-lusitana, onde debería representar un fenómeno orixinario.

7.4. Léxico

No ámbito lexical, en referencia á primacía céltica na construción dos carros prehistóricos e protohistóricos, debe ser mencionada a difusión do nome céltico da 'camba': *camba *cambita (de *cambo-'curvo', Cfr. irl. camm, gales e corn. cam, bret. kamm). mentres o derivado en -ita semella ter unha difusión secundaria cara ao oriente: a territorio ibérico (esp. llanta), Francia (fr. jante e variantes) e Italia meridional (apulense janda), a variante simple é limitada á área costeira e contigua: galego, portugués, asturiano, leonés camba.

Tamén o termo galego trollo / trullo «rastrelo para as brasas do forno' (Rivas Quintas 2000: 176-177) non atestado en área ibérica e románica senón na conservadora área noritaliana de tipo emiliano-occidental (que presenta a forma tròl) (Benozzo 2006e; 123) está evidentemente ligado ás formas célticas do tipo bretón troellen, córnico trolh e galés troel (GPC: 3602-3603). O termo en cuestión é referíbel ao léxico da panificación e, máis en xeral, dos procedementos de varios tipos ligados ao fogo, e a súa introdución debe por tanto remontarse cando menos ao Calcolítico (época na que os Celtas introduciron a maio parte das técnicas metalúrxicas en Europa), ou probabelmente a un antecedente neolítico. época na que se desenvolveron as técnicas de elaboración e cocemento do pan. A súa presenza no galego déixase por tanto ler como un derradeiro exemplo do conservadorismo da área galega. Pólo que respecta á alta Italia, o termo tròll é á súa vez atestado nunha área dialectal que en termos arqueolóxicos, é identificábel coa cultura Palafitícola-Terramarícola

² Este parágrafo está engadido na nova redacción da conferencia (maio 2007)

de tipo celtoxermánico (Lombardía oriental, zona benacense, Chaira padana centro-occidental), que o río Panaro separaba da Apenínica (da que se formou posteriormente a Proto-villanoviana e Villanoviana) (Alinei 1997, Benozzo 2006f).

7.5. Trazas de chamanismo arcaico

Non é quizáis o caso, nesta sede, de se deter noutro aspecto da substancial continuidade cultural europea do paleolítico até hoxe, un aspecto que temos analizado nun libro no prelo relativo aos reflexos do canto chamánico arcaico presentes nos textos dos trobadores galego-portugueses: limitémonos polo de agora a dicir que nun horizonte de referencias complexo e articulado será o caso de incluir tamén este tipo de referencias xunto as ofrecidas pola lingüística, pola arqueoloxía, pola xenética, polo folclore e pola relixión, xa que as literaturas románicas desde as orixes ofrecen trazas evidentes e insospeitadas de estratos paleo-e mesolíticos (Cfr. Benozzo 2006b, 2007, no prelo, sobre os datos de Costa 1998, 2000, 2001, 2004, 2006).

8. CONCLUSIÓNS

Intentemos resumir unhas conclusións. Segundo a teoría tradicional (a dos manuais de filoloxía románica) o galego é unha fala formada a seguir da romanización, isto é despois da definitiva conquista por parte de Augusto entre o 29 e o 19 a. C. e diferenciada das outras por razóns de diverso sustrato (que segundo os diversos estudosos parece precéltico, paracéltico, ligur, ilírico, preindoeuropeo, indoeuropeo), de diverso superestrato (xermánico), pero non por razóns sociolingüísticas. En substancia, unha lingua formada e crecida no arco dos poucos séculos do primeiro milenio despois do nacemento de Cristo. Os elementos que levaron a esta visión tradicional son esencialemnte dous: 1) a teoría tradicional sobre as orixes indoeuropeas, da que é filla e consecuencia; 2) un respecto fetichístico pola considerada «primeira atestación» (dun texto, dunha crenza, dunha concepción), que continúa a ser considerada un simples terminas a quo, mentres que —facendo provisión das adquisicións teóricas reunidas pola dialectoloxía e pola antropoloxía— debe ser considerada non a proba do primeiro aboiar dun fenómeno, senón, máis ben, a preciosa proba da vitalidade de tradicións precedentes, a pegada da existencia dun fenómeno, e isto é, sen máis, un auténtico terminas ante quem.

Segundo a Teoría da Continuidade a Galiza pertence a unha área lingüística de instalación protocéltica, como demostra ante todo a presenza do megalitismo céltico-atlántico, que. remontando a unha época apenas posterior ao Mesolítico, é o máis antigo de Europa despois do bretón. Todos os indicios argüidos (toponomásticos, fonéticos, arqueolóxico, relixiosos, xenéticos) describen, sobre a base dunha indubidábel cumulative evidence, unha celticidade orixinaria da área lusitana-galaica, ben máis antiga que a do celtibérico, e probabelmente máis arcaica que a atestada polo gálico da Francia actual. Este dato non é explicábel de ningunha maneira no cadro tradicional. A única maneira para explicar as conexións celto-atlánticas orixinarias da área galega é a de identificar esta área como unha propagación sur-occidental da patria orixinaria dos pobos de lingua céltica, e de retrodatar

a presenza céltica a unha época cando menos mesolíticá; Débese engadir que se o que fixo que os Celtas chegasen a ser os primeiros dominadores de Europa foron os metáis, a Península Ibérica, e en particular a área lusitano-galaica, é o único territorio céltico europeo no que achamos o ouro, a prata, o estaño, o cobre, o bronce (Ballester 2001: 385). Logo, o que sabemos do Paleolítico ibérico nor-occidental, coas súas pegadas dunha evidente continuidade desde a industria paleolítica dos cantos tallados até os sitios neolíticos e aos xacementos de época romana, e coa total ausencia de pegadas de invasións en época mesolítica-neolítica, permite proxectar a situación apenas descrita na época do Paleolítico Superior, cando aparecen as evidencias máis evidentes dunha presenza de sapiens sapiens na faixa setentrional cantábrica-galego-Iusitana. A península ibérica meridional, na mesma época, e xa hipotizábel como área de lingua iberoccitálide (isto é a área identificada coa cultura neolítica da cerámica Impresa/Cardial, que no cadro da Teoría da Continuidade remonta ao tardo Paleolítico); debe ser pois hipotizada, na península, unha simbiose entre grupos Célticos (orixinariamente no norte atlántico e no centro) e grupos Iberoccitálides (orixinariamente no sur e no centro), cunha recíproca forte presenza iberoccitálide até o norte e céltica até o centro-sur. A área castelá cos seus dialectos (que presenta, aínda que en menor medida, trazos lingüísticos e atestacións toponomásticas de tipo céltico) sería por tanto de fondo iberoccitálide cun superestrato céltico, mentres que a galego-portuguesa sería de fondo céltico cun superestrato iberoccitálide. A última romanización, a que para a teoría tradicional tería provocado o nacemento das falas hispánicas, non fixo outra cousa que agudizar esta situación milenaria, completando a italidización das zonas nor-occidentais.

BIBLIOGRAFÍA

Albertos Firmat, M. L. (1974): «El culto a los montes entre los galaicos, astures y bero-nes y algunas de las deidades más significativas». En Estudios de Arqueología Alavesa, 6: 147-157.

— (1974-1975): «Los Célticos Supertamáricos en la epigrafía». En Cuadernos de

Estudios Gallegos, 19: 313-318.

— (1979): «La onomástica de la Celtiberia». En Actas del II Coloquio sobre lenguas y culturas prerromanas de la Península Ibérica. Salamanca, Universidad de Salamanca: 131-167.

— (1985): «A propósito de algunas divinidades lusitanas (Arantius Ocelaecus, Arantia Ocelaeca) y el elemento ocelum». En Symbolae Ludovico Mitxelena septuagenario oblatae. Vitoria, Universidad del País Vasco, instituto de Ciencias de la Antigüedad: 469-494.

— (1990): «Los topónimos en -briga en Hispania». En Veleia, 7: 131-146.

Alinei, M- (1991): «L'approccio semántico e storico-culturale: verso un nuovo orizzonte cronologico per la formazione dei dialetti». En Rivista Italiana di Dialettologia, 15: 43-

65.

(1992): «Dialectologie, anthropologie culturelle, archéologie: vers un nouvel hori-

zon chronologique pour la formacion des dialectos européens». En AA. VV., Nazioarteko dialektologia biltzarra. Agirak. Actas del Congreso International de Dialectología Euskaltzaindia (Bilbao: 21-25/10/1991), Bilbao, Bonaparte: 577-606.

— (1996): «L'etude historique des êtres imaginaires des Alpes dans le cadre de la

theorie de la continuité». En AA. VV., Actes de la Conférence Armuelle sur i 'activité scien-tifique du Centre d'études Francoprovençales. Les êtres imaginaires dans les récits des Alpes, Aosta: 103-110.

— (1996-2000): Origini delle litigue d'Europa, vol. I, La teoría della continuitá, vol.

II, Continuad dal Mesolitico all'età del Ferro nelle principali aree etnolinguistiche). Bologna, il Mulino.

— (1997): «La teoría della continuitá ed alcuni esempi di lunga durata nel lessico

dialettale neolatino». En Rivista Italiana di Dialettologia, 21: 73-96.

— (2000): «An Alternative Model for the Origins of European Peoples and Languages:

The Continuity Theory». En Quaderni di Semántica, 42: 21-50.

— (2001a): «European Dialects: A Window on the Prehistory of Europe». En lingua

eStile, 36: 219-240.

— (2001b): «Confini archeologici, confini dialettali: verso una dialettologia interdis-

ciplinare». En Marcato, G. (ed.), I confini del dialetto. Atti del Convegno Sappada-Plodn-Belluno. 5-9 luglio 2000). Padova, Padova: 75-94.

— (2001c): «Conseguenze delle nuove teorie indoeuropeistiche sulla dialettologia

romanza». En Estudis Románics, 23: 7-47.

— (2001d): «Un modello alternativo per le origini dei popoli e delle lingue europee:

la Teoría della Continuitá», En Bocchi, B., Ceruti, M. (edd.). Le radici prime d'Europa. Milano, Bruno Mondadori: 177-208.

— (2002): «Towards a Generalized Continuity Model for Uralic and Indoeuropean

Languages». En Julku, K. (ed.), The Roots of Peoples and Languages of Northern Eurasia IV, Oulu, Societas Historiae Fenno-Ugricae: 9-33.

— (2003a): «The Paleolithic Continuity Theory on Indo-European Origins: An

Introduction». En Studi celtici, 2: 13-41.

— (2003b): Etrusco: una forma arcaica di ungherese. Bologna, il Mulino.

— (2004): «The Celtic Origin of Lat. rota and Its Implications for the Prehistory of

Europe». En Studi celtici, 3: 13-29.

— (2005a): «Una risposta alla recensione di Danilo Gheno, dedicata agli etruscolo-

gi». En Quaderni di semantica, 52: 191-219.

(2005b): «Addenda etrusco-turco-ugrici». En Quaderni di Semantica, 52: 219-240.

— (2006): «Unha nova visión da prehistoria lingüística de Europa» (trad. galega de G. Navaza]. En A TRABE DE OURO, 66: 199-217.

Almeida, F. (1965): «Mais divindades lusitanas do grupo Band». En Revista da Facultada de Letras de Lisboa, 3: 19-31.

Videos para saber no momento económico em que estamos e sair a actuar

2011-07-16T12:27:00.000-07:00

As 10 Estrategias de Manipulaçom Mediática - Noam Chomsky lido por Eduardo Alivert:

A doutrina do shock:

La doctrina del Shock from alvarezmeo on Vimeo.

Debtocracia (o que lhe estám a fazer á Grecia, Portugal, Irlanda, ...):

Twitter (o microbloging, o sms de internet)

2011-03-09T04:57:00.000-08:00

No Blog a "apocalipse do porco" atopei este video anuncio de Twitter

Discurso moi actual (aida que pasara uma década)

2011-03-08T09:40:00.000-08:00

O político conhecido popularmente como Califa, pom os pontos sobre as ies.

Discurso excepcional de Julio Ánguita.

Blog fonte onde descobrim o video.

Escalofriante

2011-03-04T01:33:00.000-08:00

Dijo-me um amigo,

que na Galiza, co aumento do Paro e a crise, que há certas "empresas" (timantes realmente) que ponhem anuncios nos jornais (som a maioría arestora, ao parecer) para toda a gente que está no paro deseosa de trabalhar no que seja, e o seu supostro trabalho:

Sería fazer de comercial para contactar co público objetivo (maiores de 70 anos), para logo da típica charla comercial, deijar-lhes duas rifas umha que nom toca e outra si,

Pero a que toca é realmente um desconto dum 50% num preso claro está super inflado.

Atención aos nossos avos/avoas se nom queremos que lhes timem.

Ondas de morte, ondas de vida no mar artabro da Galiza

2011-02-22T07:05:00.000-08:00

As Revoluçons dos jazmins

2011-02-22T07:02:00.000-08:00

Se som pra ponher regimes democráticos benvidas sejam.

Ánimo pobos vicinhos a loitar polas liberdades sociais.

Galiza esperta, que também precisas romper cadeas centenarias

Nom lhes votes

2011-02-22T02:20:00.000-08:00

Nom lhes votes

A corrupción do PP, PSOE e CIU

Para o Galego (A nossa joia cultural mais sagrada) de todo menos bonito

2011-02-17T06:37:00.000-08:00

Eu tivem a desgraza de que nom me falaróm na lingua do meu pais dende que nacím, e tivem que facer-me neofalante co tempo. É incrivel que sendo a nossa fala umha lingua internacional (coa grafía portuguesa) a nivel de Madrid, queiram ocultar-nos esta realidade nom fomentando que se aprenda português na escola, nom tendo emisora portuguesas nos nossos televisores ou radios, ... Em cambio din-nos que temos que sentir-nos orgulhosos da herdanza cultural espanhola por américa (realmente castelhana).
Pois eu digo que nom, que como Galego sinto-me orgulhoso de todo o que conseguiu o nosso filho: o condado portucalense (sur do Reino de Galiza -do Minho ate o Mondego em Coimbra) convertindo-se no primeiro Imperio Colonial Global da Historia e estendendo a nosa fala polo mundo adiante, hoxe é a lingua mais falada no hemisferio sul (lingua extendida por mais de 10 paises, como son algunha cidades-vilas costeiras da India).

Por que interesa nom apoiar a causa Reintegracionista, para que nos metam o gol de que a nossa lingua é minoritaria e nom serve a nivel internacional.

Eu estivem em Brasil e em Macau (na China) e o Galego serviu-me de moito.

Galiza é umha das nazóns mais antigas de Europa, creada coma Reino já dende o 409, quando o final do imperio romano. Pero cum bagage cultural que se remonta polo menos mil anos atrás. Os máis de 5000 castros (aldeias primitivas o demostram).

Temos um inmenso patrimonio cultural, somo a nazóm da poesía e a nosa riqueza musical complementa e une-nos cos pobos célticos atlanticos.

A superaçom de estes velhos prexuizos nom se fomenta dende os partidos centralistas, porque nom creem numha república federal, que sería o mínimo para vislumbrar a luz que promete o himno galego

Si ao feche da central nuclear ibérica de Cofrentes

2011-02-15T06:54:00.001-08:00

Greenpeace pide ajuda para fecharmos a central nuclear de Cofrentes.

Manipulaçom - Manipulaçao - Manipulación dos medios de comunicaçom - comunicaçao - comunicación

2011-02-14T01:31:00.000-08:00

Em castelhano, merece a pena escoitar estas sabias verbas de Felipe López-Aranguren (sociólogo):

Entrevista a Xesús Seixo sobre o acordo na reforma das pensións e a Folga Xeral do 27-X

2011-01-30T05:23:00.001-08:00

27 Janeiro 2011 (12:15): Subdelegación do Governo (Av. da Mariña)

2011-01-27T11:29:00.000-08:00

Videos subido cum telefone com android

Videos subido cum telefone com android (origem: 5 MegaPixeis):

Imagens dende mais ou menos a metade da manifestaçom, nom se vía nim o comezo nim o final.

Logo dirám que íamos vinte so. Isto é o que tem vivir num pais com censura de tv e prensa, nacionalista espanhola.

Para os que renegan da súa cultura e identidade ou nos impidem desenrolar e melhorar o noso pais. Neste día de Greve Geral (folga xeral 27/1/2011)

2011-01-27T11:23:00.000-08:00

Heiche de mandar á merda
anque ti non queiras ir
cun saquiño remendado
coma quen que vas pedir.

Pos o sombreiro de lado
porque es fillo de rico
pódelo poñer dereito
que eu de ti non necesito.

Mataches a cacharruza
non me deches dos rixóns
para a semaniña que ven
son as túas monicións.

Vaite de aí corvo negro
vaite lavar ao pilón
que anque te laves e laves
corvo negro es de nación

Cara de cañoto seco
vai calando, vai calando
que eu contigo non me meto.

Peza interpretada por Xabier Díaz, acompañado por Pedro Lamas (saxo soprano) e Suso Iglesias (acordeón), na gala benéfica da Asociación contra o cancro de Cambre-Anceis, celebrada o 26 de decembro de 2008 no centro da Xuventude de Cecebre (Cambre - A Coruña).

Galiza-Irlanda (Irmandade milenaria)

2011-01-24T08:16:00.001-08:00

Celtic Roots - GL from Casa de Tolos on Vimeo.

duas ligazóns (Dois ligaçoes). Algo de música e o tema de moda da lingua Galega no Senado

2011-01-23T13:05:00.000-08:00

http://www.xornal.com/opinions/2011/01/22/Opinion/erro-co-galego-no-senado-foi-meu/2011012116592600796.html

Basicamente: "O erro co galego no Senado foi meu:

Debo recoñecelo, estou profundamente arrepentido de ter baixado a garda, ante o que as circunstancias demostran que nunca o podes e debes facer.

Escribía nesta mesma columna sobre o meu posicionamento ao respecto da utilización do noso idioma no Senado do Estado. Os meus argumentos básicos falaban da non necesidade de esixilo na “Cámara alta”, por coherencia, cando algúns o esiximos como único na Cámara galega. Engadía o custe por sesión de 12.000 euros, e o ridículo da utilización de aparatos de tradución existindo un idioma común castelán –o que se fala entre todos nos corredores–, xunto coa miña opinión da necesidade de desaparición do Senado, e a súa suposta función de cámara de representación interterritorial, por inútil e custosa.

Equivoqueime profundamente, e pido desculpas. Dinme conta do meu monumental erro –un non se cre un oráculo– cando sentín unha profunda vergonza ao observar a actitude de dúas senadoras do meu partido, nominalmente galegas. O seu desprezo pola nosa lingua, adornado de excusatio non petita sobre o seu amor a nosa cultura e a nosa lingua, resultoume un bochorno inasumible, para calquera que na súa alma albergue o máis mínimo sentimento de galeguidade. É evidente que non podes dar argumentalmente o máis mínimo indicio, para que a inmundicia atope acomodo. A actitude cos que danan o noso patrimonio, debe ser a de “nin un paso atrás”.

Estou aínda por ver unha soa medida, nestes tempos de convulsión cultural no país, na que en caso de dúbida, o galego non sexa o grande prexudicado. Se as senadoras Sáinz e Pan, e quen lles manda ter esa actitude, consideran que deben facer un limiar da súa inmundicia, asegurando un respecto e amor por algo que seguidamente desprezan, é que ou ben “non lles dá para máis”, ou ben obedece a estratexias nas cales, o obxectivo final –gobernar a calquera prezo–, debe estar por riba do futuro da terra á que eles cren representar –outra cousa é que o fagan.

Lémbrolles a esas representantes “nominais” da nosa terra, que militan nun partido de 100.000 afiliados, que na súa inmensísima parte aman un idioma co que se criaron, e que non cren en complexos co que forma parte da súa esencia. O que foi, pode volver a ser, e das voltas que en política da a vida, dou fe…

Non volverei a cometer ese erro de condescendencia. A miña palabra queda empeñada. Hoxe, se mo permiten, non hai “ou non?” que valga…

Como nom: Umha Naçom, Umha seleçom

2011-01-15T08:15:00.000-08:00

Galiza vs Palestina (Dezembro 2010)

Galiza no Mundo

2011-01-14T06:15:00.000-08:00

Nom, isto nom vai por aquel programa famoso da TvG (ainda que tería alguma anécdota para contar vista dende BosAires).

Esto vai para reflexionar sobre a nosa posiciçao cultural no mundo de hoje.

Aqui vai uma taboa, para completar, precisan-se voluntarios. Ajuda GalegoLusofonía !!!

Aquí vai a Táboa. Basicamente uma linha por nazom, as cores representas as linguas-culturas mais extendidas:

Verde coma o da primeira columna para a LatinaCeltica-Galego-Lusofonía-Brasil

Azul para a anglosajona-inglés

Verde fosforito ou intenso, para a cultura arabe-musulmá

Amarelo para a Latina-hespanhola-castelhana

Bermelho para a Latina-Francesa

Aquí de onde vou conseguindo os dados (a internacional wikipedia em Português)

Pensando nos Nomes de Nazóns

2011-01-04T07:02:00.000-08:00

Fixachedes-vos de algúns nome curiosos de paises no mundo.

Algúns non fam referencia ao seu orige, e hai que indagar na súa historia para saber que significam como estado.

Quédome a comentar os:

Espanha (Hispania): Nome originario polos Romanos á peninsula ibérica. Das nazóns nacentes do norde que aplastaron ás do sul na reconquista, o conceito nacional máis antigo é a cuestión Vasca (Euskadi) de orige nom indoeuropeo, perde-se na orige dos tempos. Logo sería a Galiza, de orige seguramente tipo celtica (polo moitas costumes e topónimos).
Os castros xurdiron así na época do ferro e Galiza ahí era a parte mais densamente poboada da Iberia como atestiguam os romanos e os máis de 5000 castros que quedam hoje) que deribou em tres entes nacionais: A Galiza e o pais AsturLeonés colonizados por Castela e de terceiro o Grande Portugal, fillo natural de Galiza (coma condado PortuCalense, na que Braga a antiga capital competía com Compostela, a nova) que consagrou-se na historia extendendo a lingua Galega além do rio Douro e além dos mares. Os reis de Portugal tenhem-se queixado moitas vezes do uso inadecuado de fazer-se chamar reis das Espanhas á monarquía castelhana (logo colonizar a Galiza, Asturias-León, Aragóm-Catalunha, Navarra e Granada), já que o rei de Portugal gobernaba parte da Hispania (o sul da Gallaecia e mais a Lusitania romanas).

United Kingdom (reino unido): "Unión" de Inglaterra (terra dos anglos e sajóns chegados no s. V e que fixo fuxir a parte da poboazóm celtico-romana, poboando a Bretanha francesa ou a regióm do Mondonhedo na Galiza) co resto dos célticos de Irlanda do norde, Escocia, Gales e Cornualhes son os que supostamente están mais que unidos, forzosamente pegados a centralizadora e anglosajona Londres. O idioma oficial é o inglés (base xermánica, com fortes influenzas dos normandos e franceses), o de Corunualhes leva um seculo estinto, e o Irlandés, Escocés e Galés (as última linguas célticas da Europa, a mais da de Bretanha) nom estám moito milhor.

United States (estados unidos): a primeira república moderna dende finais do s. XVIII froito da independecia do anterior. Pero este sistema democrático sería superado no social por constitucións de outras nazóns. O idioma quedou-lhe só o inglés pero som uma mestura de pobos europeus (moitos irlandeses, por certo), africanos e americanos.

Galeghando, é o que nos queda com este goberno da Xunta antiGalego

2010-09-02T06:48:00.000-07:00

Galeghando,

Para lutar pola nosa cultura.

Feliz Volta ao Cole

Noraboa a gente de Silheda por este fermoso trabalho audiovisual de grupo.

ies Pintor Colmeiro

A 3º nazóm filha da Gallaecia Romana: O Reino AsturLeonés

2010-08-20T02:24:00.000-07:00

"Vouno escribir en Galego normativo da Xunta, para axudar á lectura de posibeis irmáns do leste"

Xunto con Portugal, o irmán mais proximo da Galiza antiga (por Lingua e historia), temos no ESTE (ASTORGA -conventus asturciense-, o terceiro fillo da Gallaecia) o que resultou na nazón AsturLeonesa, hoxe en día nos campos de Lingua, Cultura e identidade é a máis castiga na castellanización-españolización da diversidade histórica de Iberia. Imos a aprender algo dos nosos irmáns do leste:

http://corazonleon.blogspot.com/

Neste moi bo Blog dun historiador Leonés, pódese ollar mapas antigos, ver a historia do Reino de León e saber algo sobre a lingua AsturLeonesa, que xunto co GalegoPortugués naceron dos romances falados na Gallaecia occidental e oriental. Extendidos en sentido sul coa reconquista.

Como ves Terra de Campos, non é castela era un territorio da Gallaecia que pasou ao Reino de León. E o que os casteláns chaman Ruta da Plata, é o camiño Real do Reino de León dende Estremadura a Asturias. Corríxelle o nome.

Un resto deste pasado o temos da rexión Portuguesa de Miranda do Douro, a única parte de Portugal onde se fala dúas linguas a bernácula o Mirandés, non é mais que AsturLeonés Portuguesizado.

O equivalente noso do GalegoPortugués da Galiza que logo de máis de 5 séculos levando paus para falar so o castelán, castelanizamos un pouco o noso acento, por iso tamén semella Galego toda a franxa de fronteira Portuguesa cara o sul dentro de España, porque falan GalegoPortugués algo castelanizado.

A Parte de que unha vez Castela dividiu o que poderiamos chamar o II Reino de Galiza entre a Galiza de hoxe e o Condado Portucalense (a nacente Portugal). Nos na parte norte no devir dos tempos fomos incorporados ao Reino de León e participamos na Reconquista desa franxa, deixando so a Portugal a reconquista mais ao sul do Rio Mondego (Coimbra). Esta é a razón de que na zona do Reino de León ate Extremadura haxa cantidade de toponimos, apelidos e cultura "Galega" propiamente dita. Reconquistamos como antigo irmáns da Gallaecia, novamente unidos(Galiza-León). Pero Castela pechou o paso ao mar polo sul conquistando Huelva para territorio castellano. Se non hoxe igual teriamos outras partes do mundo que tamén poderian falar AsturLeones (se León tivera mantido a independencia de castela, xa que moitos descobridores que pasan por Hispánicos ou castellanos son realmente GalegosAsturLeoneses).

Pero lembra que a nosa fala culta, o Português é a lingua maís falada no hemisferio sul, a terceira do mundo occidental ou a 7 do mundo.

Non te empobrezas mentalmente, pensando que falar Galego non ten importancia, estás facendo teu unha lingua milenaria e internacional

Traduçom do alegato de Alexandre Bóveda no juízo sumarísimo que o condenaría a morte em 1936 polas súas ideas de nacionalista galego

2010-08-17T23:50:00.000-07:00

"A miña patria natural é Galiza. Ámoa fervorosamente, como pode amar un fillo a súa nai. Xamais a traizoaría, aínda que me concedesen séculos de vida. Adóroa até alén da miña morte. Se entende o tribunal que por este amor entrañábel debe serme aplicada a pena de morte, recibireina como un sacrificio máis por ela. Fixen canto puiden por Galiza e faría máis se puidese. Se non podo até me gustaría morrer pola miña patria. Baixo a súa bandeira desexo ser enterrado, se o tribunal, en conciencia, xulga que debo selo.

E este agarimo –permítaseme a única palabra galega no idioma que falei sempre– que lle teño á Terra Sagrada na que tiven a sorte de nacer, non me obriga a sentir ningún odio a España, á que, por dereito, pertenzo. Só combatín os seus erros, e, ás veces, as súas crueldades políticas para coa miña Galiza idolatrada. Máis nada."

Por certo, a historia do que aconteceu coa bandeira coa que quixo ser enterrado paga a pena de se ler. Recoméndovos para iso o libro Vida, paixón e morte de Alexandre Bóveda, de Xerardo Álvarez Gallego.

-> Este post é um copia e pega do de Carlos Calhóm, pero a grandeza do relato fijo-me copia-lo para ajudar a súa maior difusom.

Pobos á procura da liberdade

2010-08-17T09:12:00.000-07:00

Pobos á procura da liberdade

O noso pobo, irmán de Portugal, coa mesma lingua e logo do Pais AsturLeonés.

Os Galegos nom devemos avergonhar-nos da nosa lingua e da nosa historia, o único certo é dende que perdimo-la nosa independência no medievo, a nossa prosperidade e cultura foi en declive, inversalmente proporcional a prosperidade dos castelhanos, que inventarom um novo estado, dicindo que o pais Asturleones é parte deles.

O Galego, na variante fonética Portuguesa, é a lingua máis falada no hemisferio sul, a terceira da cultura occidental ou a quinta lingua mais falada do mundo.

Usa a grafía historica e etimológica, que é a grafia portuguesa e recuperas todo uma cultura internacional esquecida (forzaron-nos a esquezela).

Viva Galiza Ceive.

Abaixo coa extinçom da nosa lingua por parte dos radicais do PP.
A única lingua propia de Galiza é o Galego (com escrita portuguesa ou coma se queira, pero é o Galego). O Castelhano é a lingua de imposiciom dende fai máis de 5 séculos, pero que neste último seculo fixo diminuir vertixinosamente a fala da nosa lingua propia a golpe inxustizas e sobre todo mentiras poderosamente repetidas por toda a propaganda televisiva e de prensa espanhola.

O Galego nunca se impuxo, nim se pode imponher porque é a lingua propia do noso pais (a bernácula), o que se trata e de recupera-lo, como acertadamente se fixo ja no Pais Vasco e en Catalunya coa volta da democracia, e isto chama-se integraciom linguistica, non hai outra pero aqui se nos inventou un metodo milagreiro que nom fai nada so descriminar á nosa lingua milenaria. A unica lingua que claramente se está a imponher é a castelhana.

E todo isto porque, porque non se quere que os Galegos espertem do sono de 5 séculos, nos cuais prohibese a nosa lingua en Galiza (onde naceu). E tampouco querese que se escreva coa escrita internacional como devería, ja que é falada no mundo por mais de 200 milhoes de persoas, nim se permite ver televisioes em português polo mesmo motivo. Porque así os Galego nos decatariamos da grande trola que permite explotarnos coma parvos para beneficio de hespanha.

Un Galego no seu propio pais nom pode vivir os 365 días do ano na súa lingua (obrigan-o a usar o castelhano e mil gentioms ou burrocracias). Pero ao revés si que se pode vivir. Qual e a lingua que realmente esta-se a imponher???

Aquí quedache a ligazom aos pobos sem liberdade de Europa

Imagems para reflectir uma realidade Ocultada. A Diversidade nacional na iberia

2010-08-04T14:46:00.000-07:00

Uma nazóm milenaria, emerge dende a época castreja...

Coa invasóm arabe, divide-se en dous pobos...

Ambas nazóms irmáns expanden-se cara o sul, pro son divididas em mais pedazos pero somentes hai duas linguas (GalegoPortigues por occidente e AsturLeonés por Oriente) ...

Rematada a terra toca a conquista oceanica...

Pero em todas as historias, sempre hai malvados que fam das suas...

Os Bardos das Edades chamam a erguerse e facer um cambio

Juntemonos cos que falarom e falam a nosa mesma lingua.

Em mapas como este um entende, porque um Galego sinte-se como na casa cando vai ao sul, ou a zona Asturleones (... e Zamora, Salamanca, Caceres e Badajoz (oeste). E porque aquí as costumes som tam semelhantes as nosas. O bo comer, os bos jamóms (Jamóms de porco em antigas terras musulmás). As frases como: Galegos e Asturianos... ETC, ETC, ETC.

GALIZA E PORTUGAL (CO IDIOMA GALEGO PORTUGUES) E ASTURIA E PROVINCIAS DO ANTIGO REINO DE LEON ( CO ASTURLEONES) SOM NAZOMS IRMÁMS QUE VENHEM DA ANTIGA GALIZA ROMANA. PODEMO-NOS TOMAR A LIBERDADE (ISO SI SEM MOITO RIGOR TECNICO) DE QUE DAS TRES ANTIGAS PROVINCIAS DELA, A LUCENSIS (VEU NACER A GALIZA DE HOXE), A BRACARENSIS (A PORTUGAL) E A ASTURCENSIS (A O PAIS ASTURLEONES)

Uma de Paz outra de Guerra (Batalhas da Galiza)

2010-07-08T01:35:00.000-07:00

Neste artigo aos poucos vou tratar de recopilar feitos bélicos da historia Galega.

218 a.C. II Guerra Púnica, hai escritos que falam da participaçom de Galaicos mercenarios no famoso ejercito de Anibal que entrou en Italia polos Alpes coa tecnologia militar nova nesta Europa céltica, de elefantes de combate. Asestando merobeis derrotas aos romanos como a famosa batalha de Cannabas (Italia).
Ao final destas guerras será Roma quem venza e Cartago (antiga colonia Fenicia en Tunicia), quedará destruida, e os territorios mediterraneos em Hispania pasaram a control romano, co que comezará en etapas posteriores a chegada á Galiza Castreja, primeiro pelo sul, conquistando aos pobos da lusitania. na outra veira a euskaherría conservará a súa lingua ao convertirse num aliado de Roma na súa conquista, caso contrario aos Galegos, que nos enfrontaremos a eles nunha longa conquista de mais dum seculo (pero a Galiza castreja tiña botada a súa sorte, porque era ja conhecido de antanho as súa riqueza mineira sobre todo de ouro, estaño, ... Por iso abundabam os castros costeiros que comerciabam com pobos marinheiros coma os Fenicios). Também é conhecido a alta densidade de poboación (certos autores afirman a existença de mais de 5000 castros no territorio).
Polo que podemos afirmar que parte do noso sangue polo menos tem 3000 anos brotando neste fermoso territorio.

(uma das derrotas do mundo castrejo fronte á ja imperabel e crecente República Romana) 137 a.C.: Incursión de Décimo Xunio Bruto, que derrotou os kallaicoi (Galaicos), pobo ao norte do río Douro e que chegou ata o Limia. Pola súa vitoria recibiu o alcume do Galaico.

No ano 103 a.c., tamén segundo os historiadores romanos, as tropas de Quinto Cepión son masacradas polos Gallaicos, despois de dous anos de paz.

Outros feitos desta época (Galipedia):

61-60 a.C.: Xulio César acada Brigantium

Campañas de Octavio Augusto no contexto das guerras cántabras. É neste período onde se encadra a mítica resistencia do Monte Medulio.

Censo de Plinio 'O vello' (ano 77): 285.000 homes libres no Conventus Bracarense, 166.000 no Conventus Lucense e 240.000 no Conventus Asturicense.

Emperadores nados na Galiza romana:

Ano 379, un galego de orixe coa cidadanía romana, Teodosio, vive a súa coroación como emperador do imperio de Roma; máis tarde haberá outro emperador Galego: Máximo.

Loitas pola fe:
Prisciliano morreu degolado, xunto con seis dos seus seguidores: Felicísimo, Armenio, Asarino, Aurelio, Latroniano e Eucrócia, en Tréveris (Alemaña), no ano 385. Catro anos despois do seu asasinato, un grupo de Galegos viaxa a Tréveris e volta cos cadavres á Galiza para soterralos nun lugar secreto. A pé de folla da realidade histórica do Priscilianismo, engadir que hai unha sólida base para pensar que o mártir Galego moi posiblemente esté soterrado en Os Mártores, na parroquia de San Miguel de Valga, onde hai unha pequena igrexa adicada a San Mamede na que apareceron soterrados uns sarcófagos antropoides de pedra que, segundo as investigacións, datarían do século IV.
No ano 396, os bispos galegos no sínodo de Toledo néganse a deixar de considerar os priscilianistas como mártires.

O pobo dos suevos crea na Galiza o Primeiro Reino medieval europeio no 409 a partir dum foedus con Roma (I Reino de Galiza).

No ano 411, os Suevos Cuados procedentes da marxe esquerda do Danubio, no que é hoxendía o norte de Austria, e a República Checa (territorios ós que chegaron desde o norte da Alemaña e de Escandinavia) é o único “pobo bárbaro” que chega ó seu punto de destiño sen ter librado batallas perante o seu percorrido; como queira que non eran mais de 35.000, decidiron establecerse a súa maioría no asentamento chamado Convento Xurídico Bracarense, no territorio no cal limitan os últimos tramos do Miño e o Douro. Os Suevos, nos primeiros nove anos (ata o 420) compartiron Galicia cos Vándalos Asdingos, que ocupan a zona máis próxima ao océano,dende a liña marcada polo Macizo Galaico.

No ano 419, os Vándalos Asdingos enfróntanse aos Suevos nos montes Nerbasios (Ourense). Esta agresión sérvelle de pretexto ao “Comes Hispaniarum” Astério e ao “Vicarus” Maurocelo para atacaren aos Vándalos Asdingos que son derrotados no 422, morrendo Gunderico, Rei dos Vándalos Asdingos, e extendendose o dominio Suevo a todo o territorio da Gallaecia.

Entre o 438 e o 448, reina na Gallaecia Reckila, sucesor de Hermerico. Reckila adopta unha actitude moi agresiva contra os Galaicos non Suevos e a igrexa católica, enfrontándose ós bispos e favorecendo o clero priscilianista. Asina un novo tratado con Roma e alianzas cos bandoleiros das tribos Bagudas do norte peninsular. Amplía os seus dominios, integrando a Lusitania e parte da Bética, Conquista Hispalis (Sevilla) e fai incursións na Tarraconensis.

Reckiário é o primeiro rei en cuñar moeda co seu propio nome; unha moeda que, naqueles tempos, tiña era un referente económico en toda Europa. Con Reckiário, en moitas partes do mundo coñecido naqueles tempos, a Gallaecia acada recoñecemento de Imperio. Por cuestións políticas, casa cunha filla do Rei Visigodo Teodorico. No ano 449, Reckiário alíase cos Bagudas, dirixidos estes por Basílio, e saquean Zaragoza, Lleida e Tarragona.

No 453, asínase un tratado de paz, o “Comes Hispaniorum”, entre hispano-romanos e galaico-suevos. A paz non dura máis que uns escasos tres anos, no 456 Reckiário ataca o territorio coñecido como Cartaginense, invade a Tarraconense e combate ó Conde Frontán.Teodorico II, rei Visigodo, atravesa os Pireneos camiño da Gallaecia, derrotando aos Suevos na batalla do río Orbigo, preto de Astorga; logo continúa ata Braga, que é enteiramente saqueada; segue ata Porto, vencendo a Reckiário novamente e condeandoo a morte. Executado Requiario, o estado Suevo entra en crise; Teodorico entrega o Imperio da Gallaecia a Agiulfo, aliado seu da tribo dos Varnas.

456-459 O xefe suevo Maldrás mata ao rei Agiulfo no castro do Porto e proclámase rei dunha dividida Gallaecia, concretamente da Gallaecia Bracarense, que ten en Frantán ou Frontán o seu homónimo na Gallaecia Lucense. Fortes conflictos sociais ámbalas dúas zonas e entre a poboazón Galaica e a clase dirixente Teutónica.

No 459, o Rei Maldras é asasinado; Remismundo, o seu fillo, é proclamado Rei ata que outro pretendente, Frumário, destrónao e provoca unha nova división ate 464.

Na Pascua do 460, a cidade de Lugo é atacada; o Rector e varios xefes e personaxes dirixentes gallaicos-lucensis son masacrados. Tamén neste ano, un exército Visigodo invade a Gallaecia.

Esta convulsa etapa remata no 464, cando as mortes de Frumário e Requimundo ( xefe de outra fracción Suevas que loita polo poder) fan que Remismundo reunifique o Gallaecia Regnum.

No ano 465, Remismundo abandona o catolicismo e convertese ó Priscilianismo (algúns autores defenden que a conversión foi ó Arrianismo), casa coa neta de Teodorico e consolida a alianza Suevo-Visigoda. No 469, os Galaico-Suevos vense obrigados a abandonar Lisboa; Eurico, novo rei dos visigodos, expúlsaos da Lusitánia, recuando eles ate os territorios da vella Gallaecia.

Nos anos que van do 500 ó 550 prodúcese a emigración de bretóns que escapando da Bretaña (por mor da invasión de Saxons, Xutos e Anglos) chegan e aséntanse en varias áreas da Gallaecia, principalmente no norte, onde máis tarde fundarán un bispado de seu, que se integra de cheo nos concilios relixiosos galegos do momento e onde terán participación con total normalidade.

No ano 561, é proclamado Rei Teodomiro. Influído por Martiño de Dumio, convértese ó catolicismo e con él practicamente toda a poboación da Galicia. Alianzas cos Bizantinos e Francos. Celébrase o primeiro Concilio de Braga promovido por Martiño de Dumio; o bispo Maeloc da sé Britoniense (no norte da Gallaecia) asiste por primeira vez a este Concilio.

570-583 Reinado de Miro ou Miron, quen fixa a capitalidade do Reina da Galicia en Ourense. Católico de confesión convoca o II Concilio de Braga, que condena ó arriano e visigodo Leovixildo; cando o tamén católico Hermenexildo rebélase contra o seu pai Leovixildo, acode na súa axuda pero antes de que se produza o primeiro enfrontamento asina a paz con Leovixildo. O II Concilio de Braga recolle nun libro, o “Parrochiale Suevum”, a organización político-relixiosa de Galiza.

Finalmente Leovixildo dá morte a Miro no campo de batalla; dende ese intre, Leovixildo faise coa autoridade sobre a tribo dos Arexenses (do centro-leste da Gallaecia).

No 579 morre Martiño de Dumio, bispo de Braga; co tempo converterase en San Martiño e terá a consideración de santo patrón da Galiza.

Ano 584, revolta do xefe suevo Andeca contra Eurico, quen tiña aceptado a submisión a Leovixildo. Andeca pecha a Eurico nun mosteiro e casa con Sisegúntia, viúva do rei Miro, facéndose así co trono da Galiza; elo provoca que, no ano 585, o visigodo Leovixildo invada á Gallaecia, derrotando a Andeca en Braga e despois en Porto. Leovixildo prende a Andeca e o pecha nun convento situado en Beja, no sur da Lusitania; apodérase do tesouro real e anexiona o Reino da Galicia ó seu reino Visigodo. De nada val a intervención das tropas Burgundas enviadas polo rei Gontran (da Borgoña) e aniquiladas no Cantábrico; nin a tentativa de revolta dun novo xefe Suevo, Amalarik, que é tamén derrotado. Prodúcese unha forte ocupación militar da Gallaecia; aínda que os Visigodos respectan a circunscricións administrativas e eclesiásticas, así como as súas entidades públicas.

o feito de que Galiza escolle como Santo-Patrón a San Martiño (bispo de Dumio e Braga) e vencella a súa festividade coas celebracións do Magosto, que son na realidade unha exaltación dos froitos da Terra e, polo mesmo, de aspectos moi importantes da doutrina Druídica e Priscilianista; pola contra, na iconografía que podíamos definir como propia da Hispania, o Santo-Patrón é Sant-Iago que ten unha identificación moito mais relixiosa e “cruzada” (vencedor do Islám, “matamouros”, etc.)

No 646, o VII Concilio de Toledo condena radicalmente ós bispos galegos; chega a tal extremo a persecución que, en certas xeiras, para a eirexa católica, o termo “Galego” convértese en sinónimo de herexe. O Imperio Suevo da Gallaecia sofre a constante hostilidade, activa ou larvada, da Hispania Visigoda.

(Apunte moi interesante desta fonte tamém): Antes de entrar de cheo nas datas históricas, subliñar un aspecto moi importante que ven sendo esquecido moi a miúdo pola historiografía oficial hispana. Os “monarcas hispanos” dos séculos VIII, IX e X non empregaron xamais o título de Rei como soberán de un determinado territorio, senón que se identificaban a sí mesmos como Reis en virtude da súa xenealoxía e, xa que logo, xamais se nomearon (nin foron nomeados) Reis de Asturias ou de León; ademais, só se atribuíron a condición “real” a partir de Afonso II xa que os anteriores tiñan a condición, e así eran denominados, de “caudillos” ou “princeps”. A razón agachada da inexactitude calculada da historiografía oficial hispana cando fala de Don Pelaio, de Favila, de Afonso I, de Froila, de Aurelio, de Silo, de Mauregato ou de Vermudo I (todos eles entre os anos 711 e 791), como se foran Reis de Asturias ou de León ten unha absoluta falla de rigor e só obedece os intereses pan-hispanistas que, por obrigas do discurso unitarista, prefiren manipular a historia e agachar que desde o mundo árabe, eses “princeps” ou “caudillos”, eran coñecidos como Rei da Gallaecia. Abondando na teima, segundo Sánchez Albornoz (1981) “perante todo o século IX no Al-Andalus e alén dos Pirineos chamabánlle Reis da Galicia ós que reinaban en Ovieu”; o historiador Maravall cita numerosas crónicas que identifican, na Idade Media, á Spania ou Hispania co Al-Andalus e designan como Gallaecia os territorios cristiáns peninsulares, entre outros autores cita a Ibn al-Qutiya, Ibn al-Atir e a Al-Maqqari. Ademais dos Francos, o papado e os demais príncipes y reis peninsulares identifican á Gallaecia con todo o noroeste peninsular (incluíndo León, Asturias e o norte do actual Portugal). Por outra parte, ata o século XII, os cronistas anglo-normandos citan ó Reino da Gallaecia e ós Reis da Galicia (Amfurcio Regi Galliciae e Aldefonso Gallicae regi) cando se refiren ós territorios cristiáns do Nor-noroeste peninsular.

No ano 714, tres anos despois de que os árabes pasaron o estreito de Xibraltar o caudillo musulmán Muza chega á Lugo, pero non ocupa a Galiza de xeito efectivo. Algúns grupos de bérberes establécense no territorio meridional da Gallaecia.

Anos do 718 ó 737, Paio convértese no primeiro Rei da Gallaecia despois da invasión musulmán; sucédeo como Rei da Galicia o seu fillo Fabila, anos do 737 ó 739.

Afonso I (“o católico”), Rei da Gallaecia entre os anos 739-757, recupera territorios ata a raia polo río Douro; este Rei aparece citado en numerosos textos árabes como Rei de Galicia. No ano 740, os musulmáns abandonan territorio galego sen deixar colonias civís nin militares; o bispo Odário restaura o bispado de Lugo e dirixe a repoboazón da cidade. No 743, a crónica de Ajbar Machmua fala da “reconquista de Galicia por parte dos Galaicos cristiáns”.

Ano 757-768, Froila I, Rei da Gallaecia; no ano 761 funda Oviedo sobor dun asentamento monástico para defender a Gallaecia Asturicense (oriental) das constantes incursións Cántabras.

No ano 844 prodúcese a primeira chegada dos vikingos á Galiza; o rei Ramiro I e o duque Arximiro (señor de Trasancos) reúnen na entrada da ría de Ferrol un exército provisto de “ballistae” (catapultas) para facer fronte ás naves inimigas, que son rexeitadas e tomarán outro rumbo bordeando a costa.

Do 847 ó 866, Ordoño I é o Rei da Gallaecia; con posterioridade ocupa tamén o trono do Reino León, aínda que nas crónicas da época –por exemplo as Ibn Idari, que se consideran absolutamente fiábeis e moi rigorosamente exactas- figura sempre como Rei da Galicia por ser este o reino recoñecido e importante, mentres o Leonés carece dese recoñecemento fora dos seus territorios. Entre os anos 858 e 861 prodúcese outra invasión vikinga, procedente de Eire, que entra a través da ría de Arousa e chega a Compostela.

Do ano 862 ó 910, Afonso III "O Magno" reina co título de Rei da Gallaecia. Levará as fronteiras da Gallaecia ate o Val do Mondego; constrúe a segunda basílica de Compostela e o castelo de Lúa en terras de León. No ano 866, Afonso III consegue a coroa de Asturies e das “Terras de Foris”. O Conde de Lugo, Froila Bermudes, lidera unha revolta contra Afonso III, morrendo a mans dos partidarios do monarca.Os cronistas árabes e o Papa Juan IX refírense a él como Rei da Galiza (“Adefonso Regi Gallaeciarum” ou “Rex Galletiae”); en algúns documentos aparece como Imperator Gallaecia. Consérvanse citas do propio Rei ubicando a Sahagún, León ou Coimbra dentro dos territorios do Reino da Galicia, como por exemplo nun diploma datado no 905: “Civitate vocatur Legione, in Gallaecia”. Finalmente será derrotado por tres dos seus fillos que, posteriormente, repártense o Reino da Galicia.

No ano 930, Ramíro II convértese en soberán do Reino da Galicia despois de derrotar ós seus opositores en León e Asturies e destronando alí ao seu irmán Afonso Froilaz. Despois disto conquistará Madrid e chegará ata Santarem e Badallouce; no 937 saquea Lisboa e no 939 vence en Simancas ao exército do califa Abderramén III. Existe un texto árabe sobor da batalla de Simancas do que é autor Abdal-Monin Al Hinyari que di (traducción de Sánchez Albornoz): “Entre as nacións cas que os habitantes de Al-Andalus estaban en guerra, a Galega era a máis poderosa; a pesar de que os Francos teñen feito a guerra ós musulmáns, os Galegos constitúen os máis terribles inimigos”. Noutras partes e documentos, cítase a Ramiro como “Rei dos Galegos”, con referencias á Galiza do tipo: “é a nación máis poderosa”. Entre as súas victorias militares están Badaxoz, Mérida, Córdoba e Lisboa; Con todas esta guerras, aseguráronse as fronteiras da Galiza no val do Modego e emprendeuse a repoboazón de Salamanca. No 950 morre Ramiro II, un dos Reis Galegos máis importantes.

No ano 950, Ordoño III, fillo de Ramiro II, é coroado soberán do Reino da Galicia e logo dos de León e Asturies. No 953 fíxolle fronte a unha conspiración do conde castelán Fernán González.

955-956 primeira etapa de Sancho II como Rei de Galiza; unha nova conspiración de Fernán González de Castela consegue derrocalo.

Entre os anos 956 e 960, Ordoño IV convértese en Rei de Galicia, en alianza con conspirador castelán Fernán González; o apoio conleva que Fernán González consegue a independencia do Condado de Castela do Reino da Galiza.

...(intervalo em trabalho de búsqueda)

1030:
Viquingos e vascos batallaron no 1030 nos arredores de Lugo:
Manuel Gago atopa nas parroquias de Labio e Rubiás do concello de Lugo os rastros que corroboran un suceso referido en fontes documentais: no ano 1030 unha tropa de vascos, posiblemente guerreiros do rei Vermudo III, foi masacrada por señores feudais galegos coa axuda de mercenarios normandos.

(Derrota histórica contra os castelhanos, que provocará o futuro declive do histórico e poderoso Reino Galego).Setembro 1, Batalla de Tamarón, destronamento da Dinastía Real galaica, 1037

Abril 3 - Batalha de Nájera, vitoria da alianza atlántica sobre a coalición mediterránea, 1367

s. xv Guerras irmandinhas, o pobo enfrenta-se a nobreza (primeira grande revoluçom social europeia). Aquí seguramente fijo o seu papel oculto Castela encirrando as cousas (logo deste periodo é cando os reis católicos fam a castraçom e doma do Reino de Galiza, do que ja sería moito mais docil ate os nossos días:

(Com el cae todo uma nazom) Decembro 17 - Execución de Pardo de Cela, comezo dos Séculos Escuros, 1483

Janeiro 14 - Acolhida galega dos refugiados irlandeses da Batalha de Kinsale, 1602

Defensa de Buenos Aires do intento de conquista inglés polo moi valente Tercio de Galegos a punta de balhoneta e sem muniçom, 4 de Julho de 1807 (Logo sería disolto por participar junto com soldados vascos na rebolta contra o virrey hespanhol de Buenos Aires, cando suramerica estaba-se independizando de Hespanha). Um do generais da independencia argentina sera o ilustre Ribadavia. E por certo numa recente viagem a Argentina (por terras Saltenhas), descubrín que por esta época a primeira bandeira desenhada antes da das dois franjas azuis e uma bermelha era justo ao revés dois brancas e uma azul (horizontais, pero como será em número de raias a bandeira Galega desenhada a finais do mesmo século). Alguém podería descubrir maravilhas nas sementes Galegas da naçóm Argentina (as empanadas, facturas que coido que vira de farturas, ...).

Xuño 8 - Batalla de Ponte San Paio: Liberación de Galiza da ocupación francesa, 1809

(A que puido ser a guerra de independencia Galega) Abril, 26 - Batalha de Cacheiras e os Mártires da Liberdade ou de Carral, 1846: O século XIX foi o século da Galiza liberal e republicán. Anos despois da coalición galaico-británica contra os franceses, no ano 1815 Juan Díaz Porlier constituiu un governo provisional galego -a "Xunta de Galiza"- contra o rei absolutista hespañol Fernando VII. Cando aquel rei absolutista se fixo co poder en Madrid, Porlier -daquela Presidente da Xunta- foi acusado de rebelión e foi executado. Cinco anos máis tarde, en 1820, o Reino de Galiza convertíase no principal apoio á Revolución Liberal do asturián Rafael de Riego, e a nova Constitución liberal era rápidamente aprobada na Coruña, Ferrol e Vigo. Tres anos despois, o exército francés interviña militarmente invadindo Hespaña para derrocar ao governo liberal e implantar ao rei absolutista Fernando VII. Devolta unha vez máis a monarquía a Madrid, os galegos fixeron un terceiro intento liberal e republicán durante a ditadura rexente do General Narváez. A rebelión iniciábase o 2 Abril 1846. As primeiras forzas militares galegas en declararse non suxeitas á autoridade da monarquía hespañola eran os do Batallón de Lugo, comandados polo Coronel do Estado Maior da Capitanía Xeral de Galiza, Miguel Solís. O resto de Galiza sumouse á rebelión liberal durante os días seguintes. O día 15 Abril contituíase en Santiago o governo provisional da Xunta Superior do Reino de Galiza, con Pío Rodríguez Terrazo como Presidente e con Antolín Faraldo como Secretario. A Xunta do Reino de Galiza redactou un manifesto programático de restitución das liberdades políticas galegas e en contra do absolutismo español, que daquela consideraba a Galiza como unha colonia máis entre as suas posesións. Madrid respondeu ás demandas galegas enviando un numeroso exército con ordes de esmagar á rebelión galega. O exército da Xunta do Reino de Galiza, comandado por Miguel Solís ainda que inferior en efectivos, foi eventualmente derrotado na Batalla de Cacheiras no 23 Abril 1846. Parte das tropas galegas reagrupáronse en Santiago de Compostela, onde loitaron contra o exército español nas rúas e nos edificios da cidade, recuando logo e atrincheirándose no mosteiro de San Martiño Pinario, nun episodio que lembra á rebelión irlandesa do 29 Abril que se atrincheirou na Post Office de Dublín. Sen vía de saída, as tropas galegas acabaron por capitular ante as forzas españolas. Mais o exército español, temendo unha sublevación xeral da povoación, non se atreveu a deixar na Coruña nen en Santiago aos líderes galegos capturados. Así, cobardemente ás agachadas, doce dos principais líderes e militares galeguistas foron levados o 26 Abril a Carral, lonxe das principais cidades galegas, para seren executados por aquelas tropas españolas enviadas desde Madrid para esmagar as demandas lexítimas da Xunta do Reino de Galiza. O Coronel Miguel Solís foi fusilado no adro da igrexa de Paleo, e o resto dos líderes galegos foron pasados polas armas na Fraga do Rei. O párroco, que presenciou o fusilamento, escrebeu na acta de defunción: "Espectáculo horroroso. Triste Memoria". Os corpos foron soterrados en foxos sen nome no adro da igrexa de Paleo. Anos despois, a Liga Galega da Cruña ergueu un monumento en Carral en memoria aos Mártires da Liberdade. No monumento figura o Santo Graal do Reino da Galiza e unha inscripción adicada "Aos Mártires da Liberdade mortos o 26 Abril 1846".

Ligazóns a explicaçom

Vive no teu universo em paz e sé feliz (Unha do cosmos)

2010-06-03T07:53:00.000-07:00

onde estamos no universo?
Neste video partindo dum homen deitado navega-se fora da nossa Galaxia,
a Vía Láctea para logo examinar o que se esconde na mao do homen, pasando
por unha célula, o seu código genético e os átomos formantes, rematando no
núcleo atómico. Quedaría moito por viajar em ambos límites, pero é suficiente,
para ve-la nosa posiçao neste cativo recuncho do universo.

Tanto falamos dos primeiros descobridores, agora toca comezar a descobrir novos mundos.
Video de como o fijo um dos robots mandados a Marte:

A incribel fazaña de por un pe na Lúa:

Para os máis cativos algo educativo:

Para compartir a presentaçao: http://docs.google.com/present/view?id=dc36vck8_186dp48qccd

Ainda nom che gusta a astronomía, mira este video e logo acostuma a mirar para o ceo.

Dois-maravilhosos-timelapses-astronomicos

Ligazón do centro de astrobioloxía máis preto

Unha de mapas de linguas

2010-05-15T12:03:00.001-07:00

Noraboa a aqueles Galaicos, que falan Galego-Português (e saben-o ler e escrever correctamente), Castelán e aprenden outra(s): inglés e/ou francés e/ou ... porque deles será o reino das oportunidades (ou o ciber reino)

Imaxe curiosa: Portugal nâo é um país pequeno

Copias de seguridade ACME

2010-04-27T07:27:00.000-07:00

Sinto isto non é un post, so é unha copia de seguridade...

No 25º aniversario:
Interesante video de Youtube. Retransmisión pola TveG do Retorno para Galiza dos restos mortais de Afonso Daniel Rguez Castelao (seguramente O Galego máis influinte do século XX) no 1984 dende a Arxentina para o Mausoleo dos Galegos Ilustres (en San Francisco de Bonaval, Compostela). Este emisión custoullelo posto ao que serían outros Galegos Valentes, neste caso do mundo do xornalismo:
Alexandre Cribeiro (xefe de realización) e Tareixa Navaza (locutora). No caso de Tareixa inclusive problemas profesionais para o resto da súa carreira.

Video1
http://youtube.com/watch?v=tnI3b2h3M7U

Campaña da coordenadora Galega ENDL (Equipos de Normalización e Dinamización Lingüística):

http://youtube.com/watch?v=Yt21eN_uW3k

Participa nas campañas a favor do noso idioma da Mesa pola normalización Lingüística (é moi importante a participación de tódolos Galegos)

Esta sección sobre o noso irmán (ou quizais sería máis correcto dicir fillo) Portugal,
para aqueles que pensan que o Galego non serbe para nada, ou descoñecen a pegada
que deixamos na historia da humanidade a traves da súa expansión colonial, cultural
e idiomática, moitas veces desmerecida, pero fomentada pola competencia que lle fixo a castela:

Agora un curto video, moi interesante que pon de manifesto a evolución das linguas na época do II Reino de Galiza, partindo da única verdadeira reconquista que se fixo; A do I Reino de Galiza -Prinzipado xermánico Visigodo- na época da invasión musulmán, que evolucionou a dous Reinos de linguas diferentes: O Galego na parte occidental (que creará unha nova capital en Compostela, xa que os antigos centros de poder máis ao sul ainda están ocupados: Braga-Tui) e o AsturLeonés na parte oriental (antigo Conventus Asturciense da Gallaecia, que serán os que lideren a revolta pola ocupación de Braga e Tui, nesta épocoa Castela so é un condado, limítrofe coas Vascongadas vasalo de León e Navarra).

Da herdanza do I Reino de Galiza, queda o costume polo cal a península ibérica dividíase xeograficamente so en dúas zonas: Galiza e Hispania. Os musulmáns fanse fortes en Hispania nun periodo de 800 anos é sinónimo de terra árabe (con poboación e lingua mozárabe) e a Galiza é a zona crisitiana. De feito os monarcas árabes, castigados polas incursións Galegas, chamánnos Cans Galegos pola ferocidade na pelexa e a rápida reconquista que chegará ata Coimbra e o rio Mondego, Cando o resto dos reinos cristiáns nacentes ainda están parapetados na cordilleira cantábrica ou pirenaica.

Un pouco despois desta época é onde comeza este video moi instructivo. É interesante aclarar que Galego do II Reino de Galiza é a lingua que se convertirá en Portugués somentes a efectos de nome (-Condado PortuCALense- esa raíz CAL é GAL tamén dos pobos Galaicos e ven da época da invasión romana, na que a cidade de Porto chamábase Porto Cale).
A división en dúas partes (primeiramente condados -logo voltarán a ser reinos-) do II Reino de Galiza, ven orquestada polas ansias expansivas do recén creado Reino de Castela, e o seu rei Afonso VI que astutamente dividi-las nosas forzas para eliminar a un poderoso rival, pero a parte sul consegue manterse independente (cousa que no video refléxase marcando a separación: Galego / Portugués ainda que eran a mesma lingua).

Espansión idiomática do Galego do Sul e descubrimentos das novas rotas marítimas e terrestres na época do Imperio Portugués en verde, bermello, naranxa e rosa (o primeiro imperio global da historia e o que que máis durou dende o 1413 comezo coa toma de Ceuta e ate o 1999 Cesión de Macau):

Epansión Portuguesa e Española (1ª e 2ª potencia colonial da historia):

0) Sinaturas de apoio para que en Internet teñamos un Dominio Galego (.gal)

MANIFESTO POLA CONVIVENCIA LINGÜÍSTICA E A IGUALDADE DE DEREITOS PARA O GALEGO.

Toda a información sobor da Lingua Galega (Datos), Ligazón a un mapa co uso do noso idioma, Areas do idioma Galego.

Adhesións Individuáis campaña Cárcere Torre de Hércules Centro Cultural Multidisciplinar

SINATURAS PARA O MANIFESTO BÁSICO POLA DEFENSA DA RTVG.
Contra a censura e a marxinación da música galega.

Breve guia de leitura do portugués, para galegófonos

Historia dos descobrimentos marítimos de Portugal

Mapa xeográfico das comarcas Galegas:

Pincha aquí para Votar pola Cultura Galego-Portuguesa

1) Grupo de traballo - Lista de Correo da Asociación

2) Capela do Monte da Estrela (Localización)

3) Real Academia Galega, Día das Letras Galegas, Historia da Lingua Galega, ...

A Mesa pola Normalización Lingüística

O noso Patrimonio Cultural

A.C.M.E. en apoio á plataforma Queremos Galego informa do Festival de música pola Lingua
que terá lugar o vindeiro 17 Abril en Pontevedra, Recinto Ferial [CÓMO CHEGAR?]

Grupos: Berrogüetto, Ruxe-Ruxe, Luar na Lubre, Zurrumalla, Fuxan os Ventos, Os 3 Trebóns, A Quenlla,
Fía na Roca, García MC, Galegoz, Lamatumbá,Os Carunchos, Espido, Uxía Senlle,
Asociación de Gaiteiros Galegos.

Venda anticipada en Arteixo: direccion [arroba] montedaestrela.org
tel's: 667 860 775 ou 653 534 320

http://agal-gz.org/blogues/index.php/gent/

Unha de videos de Youtube

2010-04-16T13:14:00.000-07:00

Tema de moda, por en cuestión a validez da nosa lingua para transmitir a cultura.
Menuda estupidez, fomentada por españolistas radicais. O Galego pai-irmán do portugués é lingua internacional (Non so serve o castelán para este motivo).
O Galego (a variante do sul) é a sesta lingua máis falada do mundo. A maís falada en sudamérica (si, si). É a lingua oficial das nacións: Galiza, Portugal, Brasil, Angola, Cabo Verde, Guinea-Bissau, Guinea Ecuatorial, Mozambique, San Tomé e Príncipe, Timor Leste e Macau (Las Vegas de China en Oriente).

Ata cando o pouco sentidiño de non formar aos novos Galegos en dominar compretamente (nativamente, fonética e ortograficamente) dúas linguas internacionais, será que saben que ese potencial é real e temén que se desenvolva en Ibería outra zona rica e emprendedora como Cataluña, que compita con Madrid??. Sexa o que fose...

Encántame escoitar en Galego a xente de fora namorada da nosa lingua (Esto é un agasallo para os xenófovos da súa propia cultura, ou os adoctrinados no falso camiño).

Por que si, somos tamén unha nazón e unha das maís antigas de Europa (que co exterminio que fixo esta na época colonial, case quere dicir unha das máis antigas do mundo).

Un xigante irmán cultural Galego: Brasil

2010-02-21T01:43:00.000-08:00

Máis concretamente curmá ou neto, se consideramos a PortuGal, pai (ten a capitalidade hístorica de Braga), irmán (os dous conventus romanos que falan linguas GalegoPortuguesas) ou fillo (pola evolución da reconquista e nacemento de Compostela, a nova capital medieval).

Clica na ligazón do título para ir a Wikipedia e que che explique máis sobre esta grande nazón

Para aproveitar ao máximo a nosa lingua Galega un pouquichinho de formación, remitidas polo meu amigo PBravo:

"Olá. Esta mensagem vai dirigida sobre tudo ao Xavier, que quer melhorar seu conhecimento da língua portuguesa. Desde este artigo recente do PGL

http://www.pglingua.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1994:algumhas-dicas-para-melhorarmos-o-galego-escrito&catid=3:opiniom&Itemid=80&Itemid=36

podes informar-te e baixar algum dos recursos mais solicitados.

Também, no velho PGL, se pode baixar o TOPOGAL (toponímia da Galiza). Eu baixei-no mas não fui quem de activá-lo.

Também no PLANETA NH há múltiplos jogos para a aprimoramento da nossa língua. Por exemplo este, dum colaborador, que inseri há pouco, e baseado num dos livros citados no artigo (Do Ñ para o NH).

http://www.agal-gz.org/planeta/front/?what=score_detail&univers=14&quizid=427&part=yes

Saudações "

Ligazóns relacionadas co artigo e algunhas máis:

Algumhas dicas para melhorarmos o galego escrito

http://www.agal-gz.org/modules.php?name=News&file=article&sid=3083

http://www.agal-gz.org/planeta/front/?what=score_detail&univers=14&quizid=427&part=yes

http://www.google.pt/

Galiza e Portugal, uma só nação!

O nosso idioma é internacional

http://www.galizalivre.org/

http://www.lusografia.org/amizadegp/

Diccionario recomendados do texto de PBravo:

http://dic.busca.uol.com.br/

http://www.wordreference.com/

Lembrando a evolución do Reino de Galiza

2010-02-20T09:00:00.000-08:00

Desta volta imos a imaxinar primeiro (para logo ve-la realidade) unha posibel evolución peninsular facendo un punto de inflexión diferente, no momento en que o noso gran no cu (o condado de castela) para nos na época do grande Reino de Galiza, o Reino histórico peninsular -o primeiro europeo na idade media- de dinastía sueva, señores astures logo e dende Estaca de Bares ata Coimbra -recén reconquistada por nobres Galegos- nacería unha novo Reino de Galiza esta xa non co latin como lingua diferenciada, senon co nacente Galego, tanto medo metimos que dividírannos en dúas partes: Galiza e Portugal -o segundo o xa existente Condado Portugalenese reconquistado tamén por nobres Galegos.
Máis asimilabeis para debilitarnos e beneficio dos casteláns -aquel gran que se converteu nun reino co apio Navarro- pero que falaban unha lingua tan pouco valorada que usarían o Galego para a composición poética durante centos de anos).

Fomos sucumbindo ante este cancro en que se converteu Castela. Primeiro devorou a Galiza Oriental (A que nacera do Conventus Asturcensis: Asturias e León), dividiría a Galiza Occidenteal como xa dixemos (Conventuas Lucensis e Bracarensis) e dous condados que voltarían a ser Reinos, colonizando a do norte (a actual Galiza nosa máis pequeniña).

A Galiza do sul (Portugal - Porto Cale, Cale seguramente da mesma raíz que CALlaicos=Galaicos, non é coincidencia!!!) consegueu expandi-la súa cultura polo mundo e crear unha nova nazón a que hoxe estase a convertir en unha das novas potencias mundias: Brasil. Pero o Galego non somentes serve no continente americano, no africano existen moitos paises nos que se fala, algúns tan grandes como Angola e Mozambique, pero se imos a India, veremos que na costa a cultura portuguesa deixou pegada en multitude de vocablos moi similares aos Galegos, se imos ate Macau (na China), chocaranos ir no Autobús e ver en bilingüe -Portugués e Chino- cartaces por tódolos sitios. E antes de chegar a Autralia no maremagnum de illas indonesias, a maior parte da Illa de Timor sobre todo do lado oriental (14 mil km²) forma parte tamén da cultura portuguesa.

O galego coa escrita castelanista non debe de ser un impedimento para afastarnos do nosa vía cultural e lingüística, a Lusofonía (a min no me gusta ese termo, porque o Galego-Portugués naceu na Galiza non na Lusitania, e por riba Extremadura centro da Lusitania reconquistouna Galiza con León pero é de uso corrente hoxe en día). Porque non dominar dúas linguas internacionais e de prestixio de xeito nativo. Isto sería algo diferenciador para os Galegos que nos traería multitude de posibilidades e beneficio económico, neste mundo cada vez maís globalizado.

Aprender na escola a escribir etimolóxicamente o Galego trae todas estas ventaxes. Para que cando sexamos xa maiores non teñamos esa crise identitaría (Porqué o Galego parécese ao Portugués falado e ao Castelán escrito¿?)

Nesta imaxe para que non te sintas so, pódese xa ver a evolución real que tiveron as linguas (nazóns, xa que as definen de xeito principal) na reconquista.

Vemos como collendo terreo aos mouros a nazón antiga de Gallaecia, dividiuse en dúas pola lingua GalegoPortugués e AsturLeonés.

Na parte oriental desta última medrou o Castelán (non era máis que un territorio -Burgos- pegado as vascongadas que aproveitou a Reconquista de Gallaecia na meseta norte para expandirse cara o sul e que logo colliu pulo foi aniquilando as outras linguas nazóns). Moi similar a esta última temos o aragonés que coido medrou nos pirineos de antigas terras vascas romanizadas, a existencia do sistema ibérico, e a forza de Castela ao chuparlle o sangue á Gallaecia, permitiulle corta-lo paso. Os Vascos un dos pobos máis antigos de Europa (coma nos pero ainda máis antigos) parece que teñen un apego máis forte á Terra, porque o seu referente na Idade Media: O Reino de Navarra non se expandiu cara o sul nun principio e logo quedou atrapado polos seus irmáns culturais (Castela e Aragón).

Na parte do Mediterraneo, medrando a partir dos Pirineos orientais e a antiga Marca Hispánica, saiu unha identidade nova que serían un dos comerciantes prósperos do Mediterraneo.

O dito, non te sintas so como Galego, falando a túa lingua porque nos queren facer ver o que non é cando por exemplo vemos a tele. A grande España na que se fala Español (falso porque Hispania -para os romanos sinónimo de Iberia- ten moitas linguas, o castelán non é máis que ese triangulo central que ves na imaxe de abaixo -non representaba nin a metade da peninsula)

Estamos ante nunha nazón de nazóns con moitas linguas que o estado Hespañol centralista de dinastía castelá quere simplificar (á francesa) eliminando todo resto de diversidade, todo isto de xeito sutil, mergullando na sociedade este cancro que avanza paseniño pero imparabel e invisibel para a túa conciencia, se non lees nin viaxas nin abres os ollos --> como é o sistema político e social da ala radical do PP ou PSOE).

Estado máis ou menos actual das linguas, como vese o Asturleonés foi arrinconado nas beira das motoñas igual pasa co Aragonés. En Asturias seguro que panorama de extinción é moi severo ainda que non o reflicte esta imaxe. O vasco é algo simbólico do que foi o seu pasado, e en Galiza e Valencia a situación seguro que é maís que preocupante. Con este panorama Catalunya con gobernos e poboación maís que concienciada co tema (e orgullosos da súa identidade e pasado). Son un modelo lonxe de nos. En extremadura (a lusitania española) reconquistada na Idade Media, por Galiza e León, queda algún rastro do pasado pero que será segurametne cousa do pasado dentro de pouco.

Con xustiza histórica pido un modelo diferente de Estado que respete a diversidade:

Unha repúbica Federal (como pedía Castelao, no seu libro sempre en Galiza). Que de feito era o que na práctica existia na Idade Media (Reinos que se "federeban" segundo as súas necesidades, ou herdanzas de trono pero que internamente mantiñan a súa autonomía cultural)
Máis que isto sería a nosa independenza ou coaligarnos co noso irmán cultural Portugal (fora complexos).
O que non ten sentido que a Hespaña Castelá queira asimilarnos destrozando toda a nosa identidade cultural, cando estamos nun periodo de Federecionismo Europeo para facer fronte a esta época de xigantes globais. Un dos cales será irmán noso: Brasil.

Nesta imaxe da wikipedia, podemos ollar a nazón Galega que no novo mapa Europeo xa non se ve tan soa en tamaño, cos falsos estados que había antes. Europa unha das zonas do mundo onde a diversidade cultural ainda é algo máis forte e varida (será porque nos mesmos exterminámola a non europea) parece que pide algo de respeito para si mesma.

Vergoña de ser Galego? Non pero o teu subconsciente igual si. Abaixo verás a que me refiro

2010-01-20T08:02:00.000-08:00

Cando a economía vai mal, aproveita o potencial da túa lingua Galega (como fan os Cataláns, por exemplo). Non faga-lo contrario. Preguntácheste algunha vez se tiñas vergoña de ser Galego? ainda que respondas non, quizais no teu subconsciente queda ainda algúns prexuizos...

Adico estas verbas ao tesouro máis importante que temos os Galegos como dixera Castelao, moitas veces non nos decatamos por telo a cotio diante dos nosos morros, máis é moi importante (atención ao que non lle adican o suficiente tempo), como non refírome A nosa milenaria -e de moda nos xornais, non por usala- Lingua Galega.

Curiosamente a xente que ven de fora, inclusive (castelans, o teño comprobado) e que viviron en Cataluña, ou lugares similares con diversidade idiomática. Xeralmente chegan a Galiza coa idea de respeta-la nosa lingua como aló, e incluso tratan nun primeiro momento de aprendelo, se é que veñen a traballar aquí. Misteriosamente logo dun pequeno espazo de tempo, ao darse conta da realidade Galega ("única" polo menos para paises cunha historia e cultura tan antiga como a nosa, xa que máis ven e de zonas con pouca cultura); En seguida pasan do idioma Galego na súa maioría. Por qué?

Por que van a respetar unha lingua Galega, que nos mesmos non respetamos. Se non respetas a túa lingua, é porque non te respetas a ti mesmo (ainda así soese decir: Respétate ti primeiro para que te respeten a ti, e algo que se lle ensina aos nenos pero neste contexto non se produce). Coido que a sociedade Galega está moi ENFERMA e con doeza GRAVE. Estamos enfermos de qué?

A nosa doenza é odiar a nosa propia cultura, algo que se voltou case crónico por o cotiá do proceso durante moitísimos anos (séculos). Realmente sentimos vergoña de ser Galegos, ainda que na consciencia poda semella-lo oposto. A realidade ven a luz en moitas situacións diarias por exemplo cando se viaxa a unha gran cidade (A Coruña, Vigo, ...) na maioría das situacións, os que temos esta doenza crónica sentímola necesidade de muda-lo idioma que falamos a cotio (porqué? e que logo estás visitando outro pais, e que logo a cidade da Coruña, Vigo, ... non naceu e medrou de xente das aldeas coma todos. Isto é extrapolable incluso a outras cidades e paises, a xente foi do campo a cidade).

Tamén percíbese unha incongruencia nos que xa naceron nas grandes cidades Galegas, xeralmente aprendimos (e con frecuencia falamos) unha lingua distinta a dos nosos pais ou avós, ...).

(En Cataluña o primeiro idioma que un fala por defecto e o seu -como sería natural- e ante unha comunicación cun turista, úsase o idioma que se precise, inglés, castelán, ... )

Para rematar, tamén percibímola auto discriminación, cando vemos letreiros, indicadores, informes, ... exclusivamente en castelán ou no caso de estar nas dúas linguas, a nosa (a propia do noso pais) soe ser a segunda por defecto (e parécenos normal). Por iso ante toda esta caste de inxustizas ninguén di nada. Pero foi sempre así?

Como é obvio, non. Fai maís de 500 anos, o noso idioma era empregado pola totalidade dos habitantes e tamén os Reis de Galiza e a súa corte (os últimos dos cales están no Santurio Real da Catedral Compostelá, e visto está que moito non os visitamos tendoos tan preto, e seguramente nos maravillaremos cando vemos un santuario igual noutra nazón do mundo, indo coma turistas).

Isto o digo coa razón de afirmar, ainda que lle pese a algúns que prefirirá pecha-los ollos, agora mesmo somos moradores dunha nazón plurinacional con moita riqueza cultural e idiomática, únicamente froito mesmo desta plurinacionalidade “semirecoñecida” (caso semellante ao Reino Unido ou a grandes paises aglutinadores de tal riqueza cultural humana, e que non vos quepa dúbida de que esa diversidade é un dos motores de crecemento en lugares coma os EUA que importan esa diversidade que non é máis que creatividade para facer novas empresas, e investigar, ... porque quen fala duás linguas de xeito nativo é capaz de entender unha realidade baixo distintos puntos de vista tamén de xeito nativo e isto é unha das chispas da creatividade moi buscada e mencionada hoxe, que no resto do noso ser comezan as máquinas a traballar máis eficientemente ca nos).

O simpático deste tema, ou máis ven o paradoxo é que nos os Galegos avergoñámonos (so por ignorancia -somos unha das nazóns máis antigas de Europa, con este tristeiro 2009 de crise económica, estivemos de aniversario: 1600 anos da criazón do I Reino de Galiza, con dinastía xermánico Sueva, o primeiro reino da Europa medieval, é o motor da nosa identidade como nazón independente (como anos despois ocorrería cos Francos, na Francia). Eu non escoitei por ningures falar desta efeméride, algún de vos sentiu algún foguete? o que demostra máis a nosa pasividade para espertar e darnos conta do noso potencial (sabemos que todos pasamos do que faga referencia a nos coma pobo, como se non fose importante. É máis importante logo o dos demais, o de fora ten frorituras?).

En que camiño estamos pois? No de desaparecer coma Pobo? A antiga Galiza, pasará a Galicia e logo a Castellanolicia? Quen quere castelaniza primeiro para Españolizar millor?

Esta é a misión dos que esfórzanse en ver, e o pior, facernos ver aos outros, un modelo diferente: "Vivimos nunha nazón pura, cunha soa lingua e cultura de sempre".

-O feito de que os nosos avos falasen outra lingua ou foron imaxinacións nosas ou non era tal, so un dialecto pailán, aldeá, de xente pobre.

-Quen di que fai case 1000 anos (antes que co castelán) xa houbera escritos en Galego con escrita portuguesa é un engano, ...

Porqué lles interesa este modelo que nos afoga?, porque permite:

1) Unha explotación humana e de recursos sen que a ninguén lle pareza anormal o feito de que empresas nadas aquí vaian mudar o seu domicilio fiscal ao exterior (e con elo pagar o seus imposto a Madrid, ... o contrario do que sucede en Cataluña). Ou que sendo exportadores de enerxía, o beneficio deste negocio non recaia na Galiza.

2) Que cantidade de postos de traballo necesarios para prestar un servizo cordial e achegado ao cliente, se centralicen para aforrar custes fora de Galiza e en castelán por suposto, porque os Galegos non esiximos que se nos atenda na nosa lingua, cando contratamos servizos novos (caso contrario de Cataluña) Para que van face falta Galegos atendendo logo ao clientes?.

3) Cando nunha boda, ao facer testamento, nunha oposición, ao facer xestións de calquera tipo danos o mesmo que non sexan na nosa lingua (logo os Galegos trocámonos sustituibeis de xeito doado).

4) Cando mercamos productos, e nos da igual que non vai en Galego un libro, os subtítulos ou dobraxe dunha película, idioma dun manual, teléfono, .. Perdense máis postos de traballo de Galegos (filólogos, servizo ou traduzón técnica, ... Como non ao contrario que sucede en Cataluña ou en calquera pais normal con conciencia de seu e dous dedos de fronte).

...

Nesta intersección atopámonos agora, cunha crise económica severa, moi feroz e cunha recuperación que ainda que pareza irrelevante esta completamente relacionda co teu ser (o que opinas e pensas sobre ti e sobre a túa cultura e identidade) e a lingua que debes de falar e falaron os nosos devanceiros por maís de 1000 anos. Agora depende de ti que se sega falando porque por suposto (como tamén di a Unesco: tódalas linguas son vehiculos eficaces de transmisión cultural e modernidade). So é cuestión de troca-lo chip que temos memorizado -e que a algúns lle interesa que sega ahí grabado por moito tempo ate esvaecernos coma identidade diferenciada-.

En definitava como vamos a ser máis emprendedores para facer prospera-la economía se por unha banda semella que estamos arrepentidos de ser o que somos (por iso aconsello adicar un tempiño semanal a lecturas, música, ... ou aprendizaxe da nosa cultura, porque os medios que recibimos pretende o contrario. A non ser que a ti che guste máis a vide de Belen E...). Pero como o presente escrito ate o momento era de diagnóstico, imos pasar a receitar para dita doenza:

1 – Coa Lingúa bernácula de Galiza non se xoga. É a lingua que queremos que dominen os nosos fillos, que por riba é a lingúa que axuda a enterderse con millóns de persoas de todo o mundo (véxase lusofonía en Google). Logo do periodo escuro do Galego, para axudar a súa recuperación escolleuse usa-la grafía castelán, porque daquela non era habitual que a xente estivese alfabetizada. Pero que isto non te faga esquecer que o Galego e o Portugués son linguas filolóxicamente irmáns, a dos tempos do II Reino de Galiza, na que tiña un so nome GALEGO, e polo tanto nos é practicamente intuitivo aprendelo coñecendo a grafía correcta.

2- Usa a lingua de Rosalia, Podal, Curros, ... en tódolos ámbitos da túa vida (de xeito oral e escrito). E reclamando cando non se dea a opción na Nosa propia Terra.

É tomarnolo pelo na nosa propia casa, dicir que o castelán está en perigo (cando por exemplo, máis do 90% dos medios de comunicación que recibimos son nesa lingua, por suposto que o castelán é útil, de feito aprendese e é coñecido por todose pero que non se minta quen corre perigo é o noso Galego e na súa propia casa).

3- Sentirte orgulloso de formar parte da Identidade Galega, entender a época escura -que é da que naceu o noso autoodio-, xusto foi o periodo onde perdimo-lo mando do noso propio pais. Polo que está claro que recuperalo é prioritario para ter bo rumbo, e en conexión con cada un de nos; Tamén somos moi importantes polo que direi que é o que significa ser moderno "hoxe":

3.1- Temos que procurar ser máis emprendedores, creativos, proactivos, positivos e non deixar de aprender (ensinar) e formarse. Tamén e bo no perde-lo fio xeracional, falar cos pais, avós, ... que sempre son unha fonte de ensinanzas de todo tipo.

6- Ensinar esta filosofía positiva ou equivalente aos teus fillos, falar moito con eles tamén, porque como ves moitas cousa a parte das económicas, van moi relacionadas coa nosa lingua. Con eles ou só viaxar todo que se poida. As interaccións humanas é un dos canais máis enriquecedores da personalidade e fundamental para observar outros puntos de vista e con el, ter unha opinión crítica das cousas. Mellorarando no bo sentido.

7- Apoiar a os que queren curarse ou xa están curados, que iremos mañá día 21 de xaneiro a manifestación de Compostela para defender a educación na Lingua do noso país. É un camiño san e bo de deixar atrás os demos do pasado e tratar de facermos un pais mellor como promete que sucederá no noso himno Galego. Para o cal e fundamental o bo funcionamento do sistema educativo, que faga recuperar pouco a pouco a nosa lingua de tódolos ámbitos onde non está presente.

Manda este email a quen precise esta menciña (e faino con copia oculta para non promove-lo spam). Pono bonito: limpa o encabezado do reenvio para axilizar a súa lectura

Asinado

Un cidadán Galego de mundo calquera que coida que o cambio é posibel.

Posdata para correxir Falsos conceptos:

Modernizar non é esquecer e tirar ao lixo todo o que somos. E mercar na tenda unha disfrace nova que sega a esconde-los nosos medos.

Modernizar = Mellorar, facer máis eficiente a nosa vida (a nosa vida como Galegos). Saúdos e boa viaxe meus

Medios Audiovisuais en Português.

2010-01-16T15:50:00.000-08:00

IGUAÇU A PELICULA AVATAR CONTADA NA TERRA

2009-12-29T08:55:00.000-08:00

Claro está logo dunhas adaptacións. Trocando a explotación do mineral polo da madeira primeiro e polo turismo desmesurado das fervenzas despois.

Versión en GalegoPortugués (en castelán mais abaixo):

"CONSELHO DE CACIQUES DA NAÇÃO GUARANÍ

GUIA ESPIRITUAIS DA NAÇÃO GUARANÍ
NAS FERVENZAS DO IGUAÇÚ

PASARON MAIS DE 200 ANOS, PARA QUE OS AVOS E GUIAS
ESPIRITUAIS DA NAÇÃO GUARNI – OPIGUAS- VOLTARAN DE
VISITA ÁS FERVENZAS DO IGUAÇU, CONSIDERADO POR ESTE
POBO, COMO LUGAR SAGRADO ONDE SE ATOPAN OS
CATRO ELEMENTOS NATURAIS ÑANDESY YVY (NAI TERRA),
YUYTU (VENTO), Y GUAZU (AUGA GRANDE) E HUARAY TATA (LUME DO SOL).

DESTE TERRITORIO QUE OCUPARON MILENARIAMENTE E ONDE
AUN QUEDAN VESTIGIOS DO SEUS ALDEAS, ESPECIALMENTE O SEUS
CEMINTERIOS, FORON EXPULSADOS POLOS TERRATENENTES
MADEREIROS, DESPOIS DE HABELOS ESCRAVIZADO NA TALA DA
FRAGA NATIVA.

COA CRIAÇÃO DO PARQUE NACIONAL IGUAZU,
CONSOLIDOUSE A EXPULÇÃO , DEBIDO FUNDAMENTALMENTE Á
RETROGRADA CONCEPCIÓN DE QUE NOS PARQUES, SO SE DEBERÍA
PROTEGER A FRORA E FAUNA SEN PRESENZA HUMANA DOS
ANCESTRAIS DONOS DESTES PATRIMONIOS

NO CASO DE IGUÇU, PELA BELEZA E GRANDIOSIDADE DAS SUAS
FERVENZAS E REMANENTES DE BOSQUES NATIVOS DESTINOUSE AO
TURISMO NACIONAL E INTERNACIONAL, CON POLITICAS
DISCRIMINATORIAS A SEUS HABITANTES ORIGINARIOS, ESTE FEITO,
ADEMAIS DEOS ALTOS COSTOS PARA A VISITA, FIXO QUE OS
GUARANIES DOLOROSAMENTE DEIJARAN DE VISITA-LO SEU TERRITORIOSAGRADO POR MAIS DE 200 ANOS."

[Transcrito e traducido dun documento portado por un indígena guaraní descendente da masacre humanitaria e ecológica de Iguaçú. Comentou que dos 3 millóns de hectareas originarios agora so lles restan 300. Ese pobo foi divido entre os novos estados donos da região: Brasil, Argentina e Paraguay. Paises que no exemplo de Argentina, ao face-lo documento de identidade, se lles degrada obrigandolles a crear un novo nome latino, perdendo o propio guraní) e sen dereito a aprendizaje da lingua bernácula.
Na minha modesta opinión exterior (son Galego de Galiza). Estou de acordo con moito do que está eiquí exposto pois na minha recente viajen a região puiden comprobar como Brasil e Argentina, divídense os ingresos por turismo deshorbitado con dous parque naturais, que realmente semella máis parques de atraccións para sacar fotos e/ou facer turismo de aventura (paseos en lanchas motoras pelo rio, helicopteros, carabanas de vehículos tipo aventura polo que resta de selva) en troques de respeitar uma zona natural (en teoría con proteção da UNESCO). En realidade visítase un ecositema moi degradado pola explotación turística sen control, non hai cuota de entrada, excesiva urbanización, pasarelas por practicamente tódalas caidas de auga, contrucción de Hoteis de Lujo, desinformación aos viajeiros do ecosistema original (dita selva foi talada compretamente, composta nun principio por árboles xitgantescas mileranias, dos que xa non queda pegada, se un non visita “A Aripuca” en Misiones). Aquel paisaje das fervenzas con árboles inmensas, debeu de ser moito máis impresionante, por riba se informa ao visitante de que a região estivo habitada (os cales, aparte de masacrados, expulsados e empobrecidos, agora tamen esquecemolos). En definitiva todo un sinfín de medios para enriquecer a uns pocos, a costa dun paraje que debería de reorganizarse cicais nun so parque binacional, no que o pobo originario guaraní debería de jogar un papel fundamental. Dezembro de 2009]

Versión en Castelán/Castellano:

"CONSEJO DE CACIQUES DE LA NACIÓN GUARANÍ

GUIA ESPIRITUALES DE LA NACIÓN GUARANÍ
EN CATARATAS DE IGUAZÚ

PASARON MAS DE 200 AÑOS, PARA QUE LOS ABUELOS Y GUIAS
ESPIRITUALES DE LA NACION GUARNI – OPIGUAS- REGRESARAN DE
VISITA A LAS CATARATAS DE IGUAZU, CONSIDERADO POR ESTE
PUEBLO, COMO LUGAR SAGRADO, LUGAR DE ENCUENTRO DE LOS
CUATRO ELEMENTOS NATURALES ÑANDESY YVY (MADRE TIERRA),
YUYTU (VIENTO), Y GUAZU (AGUA GRANDE) Y HUARAY TATA (FUEGO
DE SOL).

DE ESTE TERRITORIO QUE OCUPARON MILENARIAMENTE Y DONDE
AUN QUEDAN VESTIGIOS DE SUS ALDEAS, ESPECIALMENTE SUS
CEMENTERIOS, FUERON EXPULSADOS POR LOS TERRATENIENTES
MADEREROS, DESPUES DE HABERLOS ESCLAVIZADO EN LA TALA DEL
MONTE NATIVO.

CON LA CREACIÓN DEL PARQUE NACIONAL IGUAZU, SE
CONSOLIDO LA EXPULSIÓN , DEBIDO FUNDAMENTALMENTE A LA
RETROGRADA CONCEPCIÓN DE QUE EN LOS PARQUES, SOLO SE DEBERIA
PROTEGER LA FLORA Y FAUNA SIN PRESENCIA HUMANA DE LOS
ANCESTRALES DUEÑOS DE ESTOS PATRIMONIOS

EN EL CASO DE IGUZU, POR LA BELLEZA Y GRANDIOSIDAD DE SUS
CATARATAS Y REMANENTES DE BOSQUES NATIVOS SE DESTINO AL
TURISMO NACIONAL E INTERNACIONAL, CON POLITICAS
DISCRIMINATORIAS A SUS HABITANTES ORIGINARIOS, ESTE HECHO,
ADEMAS DE LOS ALTOS COSTOS PARA LA VISITA, HIZO QUE LOS
GUARANIES DOLOROSAMENTE DEJARAN DE VISITAR SU TERRITORIO
SAGRADO POR MAS DE 200 AÑOS.

[Transcrito de un documento portado por un indígena guaraní descendiente de la masacre humanitaria y ecológica de Iguazú. Comentó que de los 3 millones de hectareas originarios ahora solo se les reconoce 300. Ese pueblo fué divido entre los nuevos estados dueños de la región: Argentina, Brasil y Paraguay. Paises que en el ejemplo de Argentina, al hacer el documento de identidad, se les degrada obligandoles a crear un nuevo nombre latino, perdiendo el propio guraní) y sin derecho a aprendizaje de la lengua bernácula. En mi modesta opinión exterior (soy Gallego de Galicia). Estoy de acuerdo con mucho de lo que está aquí expuesto pués en mi reciente viaje a la región pude comprobar como Argentina y Brasil, se dividen los ingresos por turismo deshorbitado con dos parque naturales, que realmente parecen más parques de atracciones para sacar fotos y/o hacer turismo de aventura (paseos en lanchas motoras por el rio, helicopteros, carabanas de vehículos tipo aventura por lo resta de selva) en vez de respetar una zona natural (en teoría con protección de la UNESCO). En realidad se visita un ecositema muy degradado por la explotación turística sin control, no hay cuota de entrada, excesiva urbanización, pasarelas por practicamente todas las caidas de agua, contrucción de Hoteles de Lujo, desinformación a los viajeros del ecosistema original (dicha selva fué talada completamente, compuesta en un principio por árboles gitgantescos mileranios, de los que ya no queda huella, si uno no visita “La Aripuca” en Misiones). Aquel paisaje de las cataratas con árboles inmensas, debió de ser mucho más impresionante, tampoco se informa al visitante de que la región estuvo habitada ( los cuales, aparte de masacrados, expulsados e empobrecidos, ahora tambíen se les olvida). En definitiva todo un sinfín de medios para enriquecer a unos pocos, a costa de un paraje que debía de reorganizarse quizás en un solo parque binacional, en el que el pueblo originario guaraní debería de jugar un papel fundamental. Diciembre de 2009]"

Baralha Galega - Baralla Galega

2009-10-12T02:35:00.000-07:00

Ola,

Fixen unha baralla Galega (Naipe Galego), o 2009 foi o aniversario da creación do Primeiro Reino de Galiza hai 1600 anos. Hai que dar luz ao noso glorioso pasado,
e entender quen son os verdadeiros fillos do noso antigo Regnum (Galiza e Portugal pola banda occidental co Galego como lingua do Pobo e de Reis, hoxe en día con dous sistemas de escrita -o noso castelanizado- que ainda así non impide descubrir cales son os nosos verdadeiros irmáns culturais. Na banda oriental do vello regnum, naceu na segunda etapa Asturias e León, co Astur-Leonés-Mirandés como lingua curmá nosa, coa lingua aínda máis castigada pola castela arrasadora cultural).

Felicidades a tódolos "Galegos Bos e xenerosos" de todo o mundo polo aniversario.

De momento hai este boceto que é perfectamente imprimibel e xogabel,
(Ten algún erro tipográfico maís ainda lle falta algo de correpción)

Como agasallo orixinal é doado de imprimir (en imprensa profesional e cartón pódeche custar sobre 3 €) máis tamén podes imprimirlle pola outra banda algunha foto ou imaxe persoal.

Ten licenza creative commons, polo que podes mellorala segunda este tipo de licenza non comercial

Ligazon GDocument

EntreVista

2009-05-15T08:57:00.001-07:00

a quen llo adica?

A tódalas aquelas persoas que traballan polos intereses do noso pobo,
dendo organizacións sociais ecoloxistas, ...

Por que?

Semella que no día de hoxe ser nacionalista galego (ou de outro, que
non sexa un pais da ONU) é case como esta enfermo ou tolo.

Nada máis lonxe da realidade, ainda no 2009 na distribucións da
nacións oficiais actuais, existe unha grande desequilibro entre
pobos recoñecidos e existentes.

A "moderna" Galiza é un deses casos (cicais por seren unha das nazóns
europeas máis antigas)... a cousa case que chega ao ridículo,
a poboación está acostumada ao pasotismo político e participativo
(cousa fomentada polo goberno, para telos durmidiños e
calmadiños (pan e circo).

Polo que fago un chamamento a modernidade, de xeito que aumente a
participación cidadá, que cando haxas eleccións, apóstese
por un partido nacionalista galego que hai para elixir (de ideoloxía
de dereita e de esquerda, etc.) e sobor de todo que en contra do que
queren facer pensar algúns (de todos
é coñecido a todopoderosa ferramenta mediática centralista), a xente
ten que darse conta de que apostar polo Galeguismo
non e ir en contra de nada (España), xa que historicamente pertencimos
a unha nazón de nazóns (federación), na que nun primeiro momento
se respetaba as particularidades de cada un, e isto pode voltar. Para
min está claro que a forma de estado tiña que ser
unha Federación de repúblicas (na que a Monarquía xa fai tempo que non
representa nada máis, que un sistema opresor, e que impide
respeta-las liberdades de cada pobo peninsular). Esta é a verdadeira
riqueza do noso pais.

da nosa ridiculización como pobo, basta a cantidade de mentiras que
lle fixeron crer a nosa xente, cando se prohibía a educacións
da nosa cultura (que so permaneceu de xeito popular).

o non deixar chegar a radiotelevisión portuguesa.

A nosa referencia cultural para os Sistemas basados en Microsoft

2009-04-30T03:46:00.000-07:00

Isto foi por aburrimento, xa sei que é medio parvada.

fonte

Galician (Galician)

0456 Codepage info
LCID	0456
Locale name	Galician (Galician)
Language-English name	Galician�
Language-native name	galego (galego)
ANSI codepage	1252
OEM codepage	850
0456 NLS formatting
Number formatting
Positive number example	12.346,00
Negative number example	-12.346,00
Decimal separator	,
Digits after decimal separator	2
Digit grouping	3;0
Thousands separator	.
Negative format symbol	-
Number list separator	,
Leading and trailing zeros: 0.700 formatted	0,70
Standard digits	0123456789
System of measurements	Metric
Currency formatting
Positive sample	12.346,00 €
Negative sample	12.346,00 €
Currency symbol	€
Decimal separator	,
Thousand separator	.
Digit grouping	3;0
Time formatting
Time sample	12:15:12
Default time format	H:mm:ss
Time format separator	:
AM symbol	a.m.
PM symbol	p.m.
All time formats	H:mm:ss
Date formatting
Default short date format	23/08/05
Default long date format	martes, 23 de agosto de 2005

All long date formats	martes, 23 de agosto de 2005
Calendars
Calendars	Gregorian(Localized)

A UNESCO estrea a súa Biblioteca Dixital Mundial

2009-04-22T03:18:00.000-07:00

http://www.wdl.org/pt

Para mostra un botón:

http://www.wdl.org/pt/item/163/

Gallaecia Regnum (Reino da Galiza, fronteira sul) e Reino de Portugal polo 1700.

http://www.wdl.org/pt/item/163/zoom.html

Mapa da Espanha e de Portugal, Corrigido e Ampliado a partir do Mapa Publicado por D. Tomas Lopez

http://www.wdl.org/pt/item/1169/

Descrição

Tomás López (1730-1802) foi um cartógrafo espanhol enviado a Paris pelo governo espanhol durante alguns anos, para aprender cartografia e gravura com o grande cartógrafo francês Jean Baptiste Bourguignon d'Anville (1697-1782). Em 1804, López publicou seu Atlas Geográfico de España (Atlas Geográfico da Espanha), o primeiro atlas da Espanha produzido por um espanhol. Os filhos de López republicaram este trabalho em uma nova edição, em 1810 e novamente, em 1830.

http://www.wdl.org/pt/item/1169/zoom.html

A Descrição atual e precisa de Portugal, antiga Lusitânia, por Fernando Alvarez Seco:

http://www.wdl.org/pt/item/470/

(Pódese facer zoom)

Rede Virtual do Patrimonio Artístico e Cultural dos centros e asociacións galegas máis importantes da diáspora galega

2009-04-16T12:00:00.000-07:00

Lede esta nova do Xornal de Galicia "Manuel Luís Rodríguez, presentou hoxe en Santiago a Rede Virtual do Patrimonio Artístico e Cultural dos centros e asociacións galegas máis importantes da diáspora galega
Xornal de Galicia | Martes, 14 Abril, 2009 - 03:02"

Boa combinación Galego+SoftwareAberto

2009-04-08T00:18:00.000-07:00

Como eles anuncian: "Vente á ETSE a localizar software libre! "

Windows en Galego

2009-04-05T04:06:00.000-07:00

Para ter Windows en Galego (Se é que ainda non migraches a Linux, eu teño Ubuntu en Galego e vai como unha moto, sen fallos e a todo gas).

Quero que saibades, que para Windows 98 existe unha traducción non oficia l feita artesanalmente por un amigo meu de Coruña (nesta páxina tamén está o primeiro xogo de Mario traducido integramente ao Galego), eu compaxinei esta traducción cunhas antigas iconas e vieiros (punteiros) de motivos galegos, que proximamente estarán coma ligazón eiqui.

Windows XP ten unha traducción en Galego ao igual que o Office 2003 de "Microshop". A do Sistema Operativo teremos que baixa-la da páxina do fabricante, e instalar con dereitos de administrador, e logo xa podemos instala-lo parche para traducir o Office (De tódolos xeitos aproveito para promove-lo uso do OpenOffice que cada versión é moito mellor, haina en Galego e é gratuito como Linux).

Ao que viña coa creación deste artigo, eu decubrín hoxe que Windows Vista, xa ven coa traducción de Galego a tedes en Panel de Control\ Reloxo, idioma e rexión\ Opcións rexionais e de idioma\ Teclados e idiomas\ Escolla un idioma de visualización\ Galego.

De tódolos xeitos hai esta ligazón aparece o arquivo na páxina de microshopo, e eiqui deixo a presentación ofcial.

Se queres instalar un tipo de letra CASTELAO copia o arquivo de descarga, logo de descomprimilo no cartafol c:\windows\fonts

Eiqui deixo outra tipo de letra, Descripción e Descarga (hai que facer clic en

"Click Here to start your download")

Ligazóns anexas:

WXp en Galego
Office 2007 de Microsoft en Galego

Bogando a estrivor

2009-04-03T05:19:00.000-07:00

Un artigo moi interesante, que me mandou o meu amigo Xurxo Couto.

Xa veñen as eleccións europeas!!!

agardo que vos guste.

http://www.vieiros.com/opinions/opinion/742/con-aralar-e-erc

A prensa en Galiza e Ligazóns Galegas

2009-03-31T10:04:00.000-07:00

Agora máis que nunca hai que apoiar aos medios en galego.

Prensa escrita en Galego:

A nosa Terra (É o decano da prensa en galego, dende o 1907)

A Peneira

Galicia Hoxe

LVdeLunsavenres

Tempos Novos (so en papel)

Cun 30% en Galego: Xornal

Dun 5 a un 6% en Galego:

Faro de Vigo (decano dos xornais en España dende o 1853)
La Opinión
ElProgreso
La Región
Diario de Pontevedra
Diario de Ferrol
El Correo Gallego
El Ideal Gallego
Depor
La Voz de Galicia (o La Voz de Castilla, ao xulgar pola campaña suxa que fixo para que PP gañara as eleccións galegas do 1 de Marzo do 09, publicando lixo).

Ligazóns recomendadas sobor da cultura Galega:

i) Para asina-lo manifesto de apoio á nosa lingua Galega (Páxina da Mesa Pola Normalización Linguística)

ii) Asinar en apaio do dominio de Internet .GAL para a cultura galega

iii) Consello da Cultura Galega, libro-e ceive PO DE ESTRELAS

iv) Asociación Cultural Monte da Estrela, en defensa do Patrimonio (Arteixo)

v) Agrupación Cultural Alexandre Bóveda (A Coruña)

vi) O patrimonio cultural Galego-Portugués

vii) Fillos de Galiza

vii) Cultura Galega

viii) ADEGA (Recuperación ecolóxica de Galiza)

ix) Real Academia da Lingua Galega

x) Día das Letras Galegas

xi) Patrimonio Cultural Galego

xii) Xogos tradicionais Galegos

Outras Ligazóns baralladas:

Os Petroglifos da Galiza

Roteiros da Cultura Galega

Escoitar.org, Para salvagardar o Patrimonio sonoro Galego e xeolocalizalo (Rexistrate gratis e Participa).

Pensamento do Sacerdote Moncho Valcarce:

Galiza Espallada (Páxina Arxentina):

BandeirasGalegas:

a de Castelao:

CeS-LA2-I3 Posta en valor do patrimonio de Galiza

Toca e Baila en Galego:

www.rosaliadecastro.org

www.fundacioncastelao.org

www.currosenriquez.es

www.manuelmaria.com

www.xacobeo.es

www.turgalicia.es

Cultura x Internet: Diccionario+Traductores+Programas-en-Galego (XUNTA), Galipedia (Enciclopedia online gratuita), Enciclopedia Galega Universal Online, Movimento en Defensa da Lingua, Galicia Espallada (Arxentina), ...

Arteixáns Ilustres: Manuel Murguia

Federeción Ecoloxista Galega, A Biodiversidade nos rios de Galiza,

DEPORTE GALEGO EN GALEGO

Videos x Internet:TerraTermarium, Chegada dos restos mortais de Castelao, Galiza (versión lusa), Youtube (Musica Galega), ...

Edición de Libros en Galego.

Concello de Arteixo (Localización), Blog Cidadáns de Arteixo, ...

Texido Asociativo Comarcal: XIRADELA, Asociación Cultural Alexandre Bóveda, ACODA, Club Leyma Natación, Asociación de Veciñ@s A Cutareira (Torás-A Laracha), Surt na Costa da Morte (climatoloxía), ...

Proxectos Colaborativos e programas libres: ManComún, Openoffice, ...

Varios: Xunta, Curso de Portugués online e gratuito en Moodle, Cartografia Galega, Conselleria Educación, Revista Sindical, Bolsa de Investigación - Deputación, Páxina do norte de Portugal, Música tradicional, Síntese do estudio de impacto ambiental do novo porto da Coruña localizado en Arteixo, Asociación Ecoloxista Adega, ...

Paxina de Culturgal, Charlas en Video por TatiMancebo

Proxecto Educativo Ponte dos Brozos (Fund. Amancio Ortega, Colexios: Ceip PdB, IES Pastoriza, IES Sabón, Blog-ARAO de Alumnos de primaria, ...

APRENDER, XOGAR E PARTICIPAR (A Ciencia é Divertida con estes programas): Stellarium, Celestia, GoogleEarth, Sketchup, Ciberaccions-greenpeace (castelan),...

Xogos de PC en Galego e Gratuitos: Glest (Estretexia en tempo Real e modificable polo usuario), WideLand, ...

Navegador Mozilla Firefox 3 OpenSource en Galego, ...

Libros interesantes:
"Sempre en Galiza" de Afonso Daniel Rguez Castelao (estractos da Páxina Fillos de Galiza)

"Po de Estrelas - Novas Receitas Científicas dos dados do Reloxeiro" de Xurxo Mariño Alfonso,
ISBN: 978-84-96530-44-7 Edición: Consello da Cultura Galega (E-book gratis online e a venda en papel)

Editores Libres:

Entenden "O Coñecemento" baixo a filosofía de Internet (Comparte e Mellora, referenciando ós creadores):

Edicións da Rotonda ( O home inédito de Carlos G. Meixide).

Estaleiro Editora

Urco

Arteixo.net

Desafío:
A ver quen se apunta a desenvolver un xogo de estratexia en tempo real no que ate o momento presente pódase ver a historia de Galiza, e o resto é futuro e imaxinación. Para mostra un botón. Mirade que maravilla de xogo (por certo tamén en Galego). Feito por programadores galegos, Para máis asombro é opensouce (ou sexa gratuito para disfrutar ou mellorar), GLEST.ORG, Noraboa a Martiño Figueroa, José González, Tucho Fernández,... :

Construir este autoproxecto dun xogo no que se aprenda a historia do pais, a través desta lista de correo para xuntar apoios.

Pincha Aquí para xuntar apoios para esta boa iniciativa:

Vivamos comos Galegos no noso Pais!!!

Vivamos como Galegos en NewYork!!!

O Galego:

A Europa Real

2009-03-31T09:47:00.001-07:00

Qué se esconde detrás do mapa "politico" de Europa,
Unha Europa con nazóns escondidas:

No arco atlántico dende o escondite celta de Irlanda, esperta a Escocia, Gales, Cornualles (xa estinta a lingua celta dende hai un 100 anos), Bretaña e Galiza (tamén estinta xa hai máis de 1000 anos).

Se miramos para oriente temos Pais Vasco, Paises Cataláns, Ocitania, Corcega, Cerdeña, Frisia, Laponia, ...

Temos a sorte de vivir nun continente cunha densidade cultural inmensa (tal vez porque as chamadas "potencias" de Europa remataron coa riqueza doutras partes do mundo). Din que cando unha cultura chega á escritura ten máis forza e custa máis rematar con ela. A ver se sé cumpre con nos.

Unha de diccionarios

2009-03-31T03:41:00.000-07:00

Imos a dar unha listaxe de ligazóns ao mundo idiomático do noso contorno (unha proba da riqueza do Indoeuropeo, a maior do mundo xa que forman 0 45% das linguas faladas en todo o mundo. Nado pola na zoa do Mar negro fai 3500 antes da nosa era).

Diccionario de Galego

da Real Academia Galega (bastante conservadora)

Diccionario de Português

- Basicamente hai dúas normativas a de Portugal e lusofonía do além do mar excepto Brasil e a desta gran nazón que ten unha normativa modificada con respecto a metropole dende hai máis de 100 anos.

Diccionario Asturiano - Diccionario Leonés

- Idiomas da antiga Gallaecia na parte oriental, e expansión durante a reconquista:

Diccionario de Castelán

- Da Real Academia Castelá (copiada do modelo francés). Con bastante coordinación,
coas outras academias de iberoamerica. Ainda que alí o idioma sofre máis a influencia do ingleś americano.

Diccionario de euskera (Esta non é indoeuropea, pero é un tesouro para Filólogos e Historiadores, xa que da moitas pistas da Europa anterior a chegada dos pobos indoeuropeos. Aparentemente existen no Caucaso, linguas irmáns a elas, semella que case todo naceu na zoa de Mesopotamia á sombra do Neolítico ).

Diccionario de Catalán

Diccionario de Inglés

- Non ten academia son organismos prestixiosos, como a BBC os que dictan a normas. Principamente o inglés de influencia ou é Británico ou Americano.

Diccionario de Francés

Diccionario de Latín

Diccionario de Grego

Falando de normativas, neste Blogue pode haber erros semántico-ortográficos-históricos-...

O noso irmán Portugal

2009-03-31T03:19:00.000-07:00

Como integrantes dende hai maís de 500 anos, da óbita cultural castelán,
soemos recoñecer os restos deste colonialismo polo mundo. Pero ...

Para quen non se parou nunca a analisar as cousas en común cuns dos fillos da Gallaecia (aparte do leste o mundo Astur-leonés).

Aqui vai unha de Lusofonía Galego-Portuguesa

"Nese verde forte co que nace a bandeira, vese a terra nai común,
terra mesta e florecente. Regada por mil regatos que enmeigan a terra coa auga pura brindada polo ceo. Auga mariña do além que os nosos irmáns foron quen de conquistar pero nos asoballados quedamos escravos, amarrados ao pasado,
espertade galegos que ese asubío é a forza da túa terra que che fai medrar"

Datos do Governo Português:
http://www.portugal.gov.pt/Portal/PT/Portugal/

"A Portuguesa"

Viva à Pátria
Viva o Povo Português

Heróis do mar
Nobre Povo,
Nação Valente,
E Imortal!

Levantai hoje de novo
O Esplendor de Portugal
Entre as brumas, da memória
Ó! Pátria, sente-se a voz
Dos teus Egrégios Avós
Que há-de guiar-te à Vitória.

Às armas! Às armas!
Sobre a terra, sobre o mar.
Às armas! Às armas!
Pela Pátria lutar

Contra os canhões,
Marchar, marchar!

Páxinas para visitar:

Tv Online

Videos Online da televisión pública

Radio Pública Portuguesa

Centro Virtual Camoes

Comunidade de paises de lingua portuguesa

http://www.mundodacultura.com/

Paises da Lusofonía (fonte orixinal collida da wikipedia):

Orixe de Portugal (Sul do Reino de Galiza -con orixe no berce da cultura Castrexa primixenia, da provincia Romana e dende o 409 do Primeiro Reino medieval europeo con capital en Braga e dinastía Germánica-Sueva, que co comezo da reconquista subdividirase a súa vez en dúas nacións II Reino de Galiza no oeste e A Coroa AsturLeonesa no leste- que o rei Afonso VI de León e Castela -O conspirador- decide dividir no 1092 para someter aos poderosos Galegos, convertendoos en dous condados independentes -no sul Condado Portucalense-.Favorecendo así o crecemento do recen nado Reino Castelán sen competencia:

Nazons como a Galega en Europa (Viva a Galipedia)

2009-03-20T07:14:00.000-07:00

Imos a comparar a nosa nazón Galega con outras europeas (omito para datos de poboación e extensión as que están lonxe de nos, pequenas pero non no sentido económico, tales como Luxemburgo, Malta, San Marino, Mónaco, Liechtenstein, Andorra, Gibraltar ... e as enormes tipo Rusia, Ucrania, Francia, Reino Unido ... que realmente son nacións plurinacionais como é o caso de España)

Dende o punto de Vista Histórico

Somos unha das primeiras nazóns en conformarse xa antes da Idade Media (no 409, antes formaronse Grecia, e tal vez Macedonia, ainda que estarian case 2000 anos colonizadas por outro pobos).

Galiza ten un Pobo, idioma e territorio propios.

Antes da nosa era.

Os primeiros pobladores que deixaron un rico legado da súa época, foi na época megalítica (finais de Neolítico á Idade de bronce), da que temos hoxe en día Dolmens e Túmulos por todo o territorio.

Dolmen de Axeitos

Édad do Bronce, atopanse restos elaborados con metais

Édad Castrexa (a partir da segunda metade da idade do ferro)

Habitada por pobos celtas o con/de influencia céltica (unidade urbá: o castro)

Ate o 409 Conquista Romana e creación da Provincia de Gallaecia

Ate o 585 Creación do que será o primeiro Reino Medieval Euriopeo, o Reino Suevo da Gallaecia. O Suevos eran un pobo xermánico que axudarán a Roma a defende-las fronteiras imperiais. A Galiza das Parroquias conformase nesta époco. Esta era a bandeira:

"Mapa político do Suroeste europeo arredor do ano 600 d.C onde se reflicten tres diferentes territorios baixo goberno visigodo; Hispania, Gallaecia e Septimania.

fonte GALIPEDIA Historia do Reino da GAliza"

Ate o 714 O Reino Suevo da Gallaecia é invadido polo Reino Visigodo

718 Creación do Reino de Asturias e máis tarde o Reino de Galiza (do que nacerá o Reino de Portugal) e León (fillos todos do Reino Suevo de Gallaecia).

Mapa tra-la invasión musulmana:

Mapa político do Noroeste da Península Ibérica no ano 891.

Mapa da disputa territorial por Castela entre os monarcas de Galicia e Navarra, a comezos do século XI.

século V — 1833


Bandeira	Escudo

---> Cronoloxía (fonte GALIPEDIA)

Cronoloxía do Reino de Galiza
409	Os suevos encabezados polo rei Hermerico pactan un foedus con Roma e establécense formalmente na provincia romana da Gallaecia, que pasa a ter rango de reino, con capital en Braga.
438	O rei Requila leva a cabo a expasión sueva pola Lusitania e Bética
448	Morre Requila en Emerita Augusta, o seu fillo Requiario herda o trono.
449	O rei suevo Requiario converte o reino ao catolicismo.
456	Ten lugar a batalla do Órbigo, onde unha coalición de romanos, visigodos e francos derrota aos suevos acabando coa vida do rei Requiario.
457	O herulo Aguiúlfo proclámase rei da Galiza.
457-463	Guerra civil entre os diversos reis suevos que detentan o trono de Braga.
463	Remismundo logra impoñerse sobre os seus opositores e se coroa rei da toda a Galiza.
550	Carriarico, rei de Galiza, converte o reino ao catolicismo.
561	Celébrase o Primeiro Concilio de Braga durante o reinado de Teodomiro
572	Celébrase o Segundo Concilio de Braga, auspiciado polo rei Miro.
583	Fracasa a alianza que o rei Miro mantiña con francos e bizantinos para intervir na guerra civil visigoda.
585	O rei visigodo Leovixildo depón ao rei suevo Andeca, facendose deste xeito co reino. Os visigodos gobernarán Galiza ata o ano 711.
587	Celebrase o III Concilio de Toledo, ao que asisten bispos de Galiza, España e Septimania.
698-702	O príncipe visigodo Witiza goberna Galiza con atribución reais, dende a súa corte en Tui.
711	Desembarca en Tarifa un continxente militar musulmán en apoio dos fillos de Witiza. Derrota e morte do rei visigodo Rodrigo.
714 e 719	España e Septimania son respectivamete tomadas polos exércitos musulmáns. Fin da monarquía visigoda.
711-791	A ausencia da autoridade real, ocasiona que os nobres galaicos comecen a disputarse o control sobre Galiza. Período de conformación dun novo reino cristián na Galiza.
791	Afonso II fixa a capital do reino Galiza na cidade asturiana de Oviedo.
794	Bispos galegos acoden ao sínodo relixioso celebrado en Fráncfort.
818 - 847	Descubrimento dos restos atribuidos ao apóstolo Santiago o Maior.
842	Ramiro I derrota a Nepociano e usurpa o trono de Oviedo.
910	Afonso III é destronado polos seu fillo García que se coroa rei, e instala definitivamente na cidade de León a corte de Galiza.
997	O xeneral musulmán Almanzor saquea a cidade de Compostela.
1027	Morre o rei Afonso V dun frechazo durante o asedio a Viseu.
1037	Morte de Vermudo III de Galiza na batalla de Tamarón, contra casteláns e navarros.
1065	García de Galicia herda o territorio do reino de Galicia (xunto co condado de Portugal e a protección e parias de Badaxoz e Sevilla), volvéndose este independente.
1071	García de Galicia vese obrigado a se exiliar debido á entrada en Galiza do seu irmán Afonso VI, coaligado co outro irmán, Sancho II.
1111	Coroación de Afonso Raimundez como rei de Galiza na Catedral de Santiago de Compostela.
1128	Afonso Henriques independiza o condado de Portugal do reino de Galiza.
1230	Fernando III de Castela usurpa ás súas irmás os reinos de Galiza e León.
1296-1301	O rei Xoán I, restaura a independencia galego-leonesa e se titula rei de Galiza, León e Sevilla.
1369	A vilas galegas proclaman como o seu rei a Fernando I de Portugal, este logra reinar apenas uns meses ata que Henrique de Trastámara ataca Portugal.
1386-1388	Alianza entre nobres galegos e Inglaterra. John of Gaunt, duque de Lancaster é coroado rei en Galiza.
1467-1469	Estala o conflito civil da Gran Guerra Irmandiña.
1483	Execución de Pero Pardo de Cela diante da Catedral de Mondoñedo por orde do Gobernador dos Reis Católicos en Galiza.
1486	Os Reis Católicos viaxan ao reino para constatar o sometemento de todos os nobres galegos.
1518	Mobilización das cidades e vilas galegas para recupera-lo seu voto lexítimo en Cortes.
1623	O reino recupera o voto das cortes reais tras pagar 100.000 ducados.
1808	Formación da Xunta Superior do Reino de Galiza coa fin de defender o reino ante os exercitos napoleónicos. Recuperación de atribucións de autogoberno extraordinarias.

1833	A rexente María Cristina de Borbón-Dos Sicilas, asina o decreto da disolución da Xunta Superior do Reino de Galicia.

Dende o punto de Vista da Extensión

Galiza mide actualmente 29.365 (trinta mil) km² e 1498 (mil cincocentos) km de costa.
Sen contar as pequeniñas coma dixen antes, hai bastantes nazóns cun territorio próximo ao Galego xa so no noso continente.

Kosovo 10.887 km²
Montenegro 13.812 km²
Macedonia 25.713 km²
Albania 28.748 km²

Belxica 32.545 km²
Moldavia 33.851 km²
Holanda 37.330 km²
Suiza 41.290 km²
Dinamarca 43.094 km²

Dende o punto de Vista da poboación

A nosa poboación é de 2,78 millóns de habitantes (2008), corre un grande perigo de envellecemento.

Montenegro 598.000
Estonia 1.340.600
Eslovenia 2.025.768
Macedonia 2.038.000
Kosovo 2.126.708
Letonia 2.269.600

Albania 3.190.000
Lituania 3.361.100
Moldavia 3.794.000
Bosnia-Herzegovina 3.935.000
Irlanda 4.339.000

Dende o punto de Vista político

O chan está actualmente articulado cun punto de vista castelá, creouse un sistema de provincias (4) actual foi creado no 1833, cando tamén se crearon 326 concellos, agora 315

Datos estatisticos

Instituto Galego de Estatística
...

Precisamos un estado federal, xa que estamos nunha nazóns de nazóns. Ainda que a moitos lles pese, e quera negalo tratando de extingui-la riqueza de linguas ibericas.

Software en Galego

2009-03-20T03:50:00.000-07:00

Estes son os programas que coñezo (este artigo vouno ir compretando e marcando as ligazóns pouco a pouco). E que non nos asoballen coma pobo que tamén temos moitísima xente colaborando en traduccións de ferramentas TIC a nosa lingua.

Programas Ofimáticos:

A) Open Office

B) Ms Office (instalando un parche versión 2003)

Navegador GNU Mozilla Firefox

Editor de Fotografías GNU Gimp (se sé instala as ferramentas GTK, están xa teñen a opción de escolla de idioma)

Visualizador de Imaxes GNU Xnview

Grabadora de CD/DVD GNU Infrarecorder (No Menú Opcións-Configuración-Idioma-Galician). Coido que so hai versión para Windows.

(Des)Compresor de arquivos GNU 7ZIP

Sistemas Operativos en Galego:

A) GNU Linux: Debian Ubuntu (ao principio ten unha escolla de linguaxes, pero non traduce todo, xa completamente instalado hai que ir a Administración-SoporteDeIdioma para que se traduza o resto)

B) Ms W. Xp (instalando o parche que hai na páxina de Microsoft).

Ms W. 98, Un amigo de Coruña fixera a traducción de programas do S.O. que colgou xunto cun xogo de Mario, que tamén traduciu ao Galego. Eu en colaboración con el noutro sitio colgara as iconas e cursores con temas galegos.

Taboa Periódica

Software de Pizarra Dixital SmartBoard

Ferramentas de desenvolvemento de actividades Educativas:

Ardora

Lim

HotPotatoes

Clic

Jclic

Os programas Celestia + Stellarium e o libro Po de Estrelas

2009-03-15T15:25:00.000-07:00

Un artigo para os que gustan de disfrutar das maravillas e sorpresas que esconde o ceo,

Usando as novas tecnoloxías (que se son novas e libres: OpenSource, e GNU-linux, mellor que mellor)

Para ter as ferramentas axeitadas tedes que instalar estes programas superbos, abertos, gratis e multiplataforma (ou sexa un choio):

Celestia (Simulador do grupo local de galaxias, permite moverse libremente polo Universo). Instalacion en Linux

Stellarium (Simulador de observación dende a terra, pódese configurar en galego)

Ligazóns Extra:

Po de estrelas (Libro online gratuito e en galego)

http://www.denebola.org/japp/vega/index.php (Agrupación Astronómica Vega de Santiago)

http://sites.google.com/site/montedaestrela/enlaces (Enlaces a Cultura en Galego)

Antares (Páxina do Ministerio de Cultura sobre Astrofísica – en castelán-)

A nosa lingua regalada

2009-03-12T06:17:00.000-07:00

Como pobo histórico de Europa (somos a primeira nación europea en formarse, se non contamos Grecia, xa que xeralmente se di que as nacionalidades naceron na idade media, cos reinos que se formaron daquela. Pois xusto a piques de entrar nese período un emperador romano aló polo 409 agasallou ao pobo Suevo coa provincia da Gallaecia para que así lles axudasen a defende-las fronteiras imperiais de outros pobos non sedentarios).

Temos a grande honra de ainda conserva-lo noso idioma.
Porque logo o tratamos tan mal, levamos 500 de infamia (cincocentos anos de esquecemento) primeiramente de castela cara nos, e finalmente esas mentiras quedaronse en nos. Eu coido que está enormente arraigado a nosa lingúa á nosa conciencia como pobo. E a estabilidade dunha depende da outra.

Unha nova etapa

2009-03-11T09:33:00.000-07:00

Estamos comezando un novo período,
no que as eleccións galegas marcaron un troco no goberno da Xunta.
Paradoxicamente a crise do capitalismo especulativo premiou os promotores e defensores deste sistema.
O que recalca o pouco espirito crítico da sociedade galega.